Skip to main content
فهرست مقالات

زیست نگاری و نوشتارهای عقیلی خراسانی

نویسنده:

(24 صفحه - از 64 تا 87)

کلیدواژه ها : مخزن‌الادویة ،خلاصة‌الحکمة ،محمدحسین عقیلی خراسانی ،غذای مطلق ،داروی مطلق ،دوای غذایی ،ماهیت وخواص ادویه ،داروسازی

کلید واژه های ماشینی : پزشکی ،عقیلی ،دارو ،خراسانی ،محمد حسین عقیلی خراسانی ،ادویه ،حکیم ،حکیم محمد حسین عقیلی خراسانی ،مخزن‌الادویة ،دانش ،تألیفات محمد حسین عقیلی خراسانی ،پدر محمد حسین عقیلی نام ،آثار محمد حسین عقیلی خراسانی ،محمدحسین ،پزشکی کهن ،شیرازی ،کتاب ،هندوستان ،پزشکی کهن ایران ،نوشتارهای عقیلی خراسانی ،حکیم سید میرمحمد هاشم علوی ،دوای ،سید میرمحمد هاشم علوی خان ،اطبای ،حکیم سید علوی خان میر ،علوی خان میر محمد هاشم ،عصاره دانش پزشکی کهن ،ایران ،مخزن‌الادویة محمدحسین عقیلی خراسانی ،محمدحسین عقیلی خراسانی در پایان

پزشکی کهن ایران در دوران نوین، کاربرد عملی خود را در بستری پنهان حفظ کرد و از دیدگاه مرجع بودن و درسنامه دانشکده‌های پزشکی و دانشجویان این رشته به قرار گرفتن در زمره تاریخ علم اسلام و ایران تنزل یافت. محمدحسین عقیلی خراسانی در پایان سده دوازدهم هجری، با تلاشی فراوان و اراده‌ای سترگ به پی‌افکندن کاخی بلند از عصاره دانش پزشکی کهن و آن هم به زبان فارسی، همت گماشت که برای کسانی که می‌خواهند کارنامه دانش پزشکی و بیماری‌های سر تا پا و دانش مفردات پزشکی و دانش ترکیبات دارویی چهار اثر خلاصة‌الحکمة و جوامع المعالجات فی الطب و مخزن الادویة و قرابادین کبیر را نگاشت. این مقاله به بررسی زندگی این دانشمند و نیز پژوهشی در مخزن‌الادویة برای آگاهی پژوهشگران به ویژه محققان تاریخ علم و رشته داروسازی پرداخته است.

خلاصه ماشینی:

"و پدرش نیز که به سال 1122 ه / 1710 م کتاب چشمه زندگانی را نوشته ـ طبعا در آن سال‌ها که کتابی برای پادشاهی می‌نویسد دست‌کم میان سالی را می‌گذرانده ـ این نظر را تقویت می‌کند، به ویژه آنکه چون سال فوت محمد حسین عقیلی خراسانی، به نوشته فخرالدین الحسینی در نزهة‌النواظر در 1205 ه / 1791 م است و آثارش هم تاریخ‌های 1183 ـ 1195 ه / 1769 ـ 1781 م را دارد و پس از آن طی ده سال کتاب تاریخ دار دیگری از او سراغ نداریم؛ قرائنی است که احتمالا دوران کهن سالی را می‌گذرانیده و طی ده سال آخر تألیفی انجام نداده است. او در ادامه می‌نویسد که از منابع دیگری نیز استفاده کرده است: قدری از مفردات نواب حکیم معتمدالملوک سید علوی خان قدس سره ـ که همان خال پدر است که استادش در طب هم بوده است که پیشتر زندگیش یاد شد ـ و غیرها از کتب یونانیه و عربیه و فارسیه و از دستورالاطباء موسوم به اختیارات قاضی حکیم محمد قاسم ملقب به هندوشاه مشهور به فرشته، و مجربات افضلی حکیم میرمحمد افضل و چند کتاب دیگر از ادویه هندیه، و حواشیی که حکیم میر عبدالحمید بر تحفه نوشته در ادویه هندیه، و آنچه از زبان معجز بیان مناسب مرشد مآبی مدظله السامی و از گفته معتمد شنیده و مؤلف خود دیده و ماهیت و خواص آن را دریافته و به تجربه رسانیده است."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.