Skip to main content
فهرست مقالات

نقد عقل محض

نویسنده:

کلید واژه های ماشینی : کانت، نقد عقل محض، حس، تجربه، ذهن، فروغی، درک، فکر، ادراک، علیت، اصول، علم، زمان و مکان، براون، مفاهیم، حقایق، قوانین، عقل محضفاطمه رحیمیمقدمهنقد، فلسفه، قانون علیت، انسان، حس و تجربه، اندیشه‌هانقدر عقل، حدودامکانات عقل، از معلومات، راه حواس حاصل، اصول قوانیننهایی فکر، اصلی کانت، جهان، الهیات طبیعی

خلاصه ماشینی: "در مقدمۀ نقد عقل محض باتجربه‌گرایان در این مورد موافقت می‌کند که تمام معرفت ما ازتجربه شروع می‌شود؛اما،از این نظر با آنها مخالفت داشت کهمی‌گفت در عین حال همۀ معلومات ما از راه حس و تجربه نیست؛بلکه،مواد خام را به کمک مفاهیم درون ساخت خود می‌پروراند. بنابر اعتقاد تجربه‌گرایان،معلومات ما تنها از راه حواس«به طورجدا و منفصل از هم»به دست می‌آید؛به طور حتم از چنیناموری ضرورت و لزوم درک نمی‌شود و هرگز تعیین مطلق حاصلنخواهد شد؛اما اگر معلوماتی داشته باشیم که از حس و تجربهمستقل و صحت آن پیش از هر تجربه‌ای قطعی و یقینی باشد و بهاصطلاح،«معلومات پیشین»باشد؛در این صورت حقیقت مطلقو علم مطلق ممکن خواهد بود. برخلاف نظریه هیوم و جان لاک،کانت بر این نظر استکه این محسوسات به خودی خود دور هم جمع نمی‌شوند و بعدتبدیل به ادراک گردند؛بلکه اگر این محسوسات را که از طریقحواس پنجگانه برای انسان حاصل شده‌اند به حال خود بگذارند؛در یک هرج و مرج و بی‌نظمی باقی می‌مانند؛مگر آنکه یک قدرتتطبیق‌دهنده و سوق‌دهنده وجود داشته باشد که عمل اصلی‌اشاخذ اجزاء محسوسات و تبدیل آن به مدرکات باشد(دورانت،ص242)و این عامل انتخاب و تطبیق همان«ذهن»می‌باشد. در این مرحلهباید آن قسمت از عناصر فکر و اندیشه را ذکر و تحلیل کنیم کهذهن آنها را به مدرکات داده است،اینها به منزله اهرمی استکه ادراکات حاصله از اشیاء را به درجه مفاهیم نسبت و اضافاتو توالی و اصول و قواعد بالا می‌برد،به عبارتی اینها آلات وابزار ذهن است که تجارب و آزمایش‌ها را تصفیه می‌کند و بهصورت علم در می‌آورد."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.