Skip to main content
فهرست مقالات

خوشنویسی در قلمرو مکتب هرات: دوره پیشین (با تأکید بر خط نستعلیق)

نویسنده:

(14 صفحه - از 24 تا 37)

کلید واژه های ماشینی : مکتب هرات ،خط نستعلیق ،خط ،خطاطی ،خوشنویسی ،هنری ،کتابخانه ،تبریزی ،کتابت ،کتاب ،مولانا ،بایسنقر ،سلطان ،دوره‌ی پیشین مکتب هرات ،بایسنقر میرزا ،مولانا معروف خطاط بغدادی ،کتابخانه بایسنقر میرزا ،شاهرخ ،استاد ،بغداد ،تیمور ،شاگردان مولانا جعفر تبریزی ،قلمرو مکتب هرات ،جعفر بایسنقری ،کاتبان ،رشیدی ،مولانا جعفر تبریزی ،میرعلی تبریزی واضع خط نستعلیق ،خوشنویسی در قلمرو مکتب ،تبریزی ریاست کتابخانه بایسنقر میرزا

خلاصه ماشینی:

"از این‌رو به‌ نهادهای کتابت یعنی کتابخانه‌های دوره ایلخاین که بهترین‌ رسانه تجلی خطاطی بوده نظری به اختصار افکندم و سپس‌ سیر تداومی کتابخانه‌های سلطنتی را در دوره‌ی پیشین مکتب‌ هرات باز جستم به خصوص به کتابخانه‌ای بایسنقر میرزا با ریاست جعفر بایسنقری بیشتر پرداختم و کم و کیف کارکرد آن‌ را از لابه‌لای اطلاعات منابع همراه با نموداری ثبت کردم. سنت هنری مکتب بغداد به‌ خصوص در قلمرو خوشنویسی‌ که خصیصه«عربیت»داشت‌ ادامه یافت ولی کم‌کم ماهیت و خصیصه«ایرانیت»بر آن حاکم‌ شد که مهم‌ترین برآمد این‌ خصیصه،پدیداری خط نستعلیق توسط ایرانیان بود 1-کتابخانه‌ی سلطنتی رصدخانه مراغه تحت نظر خواجه نصیر الدین‌ طوسی؛2-کتابخانه‌ی سلطنتی شنب غازان(شام غازان)در تبریز؛3- کتابخانه‌ی ربع رشیدی رشید الدین فضل الله وزیر در تبریز. با اینکه اطلاعات قاطع و روشنی‌ درباره‌ی فعالیت میرعلی تبریزی واضع خط نستعلیق در از کتاب خط(چاپ استانبول) مکتب تبریز-بغداد دوره‌ی آل جلایر که به مکتب‌ آل‌جلایر هم شهرت‌ دارد در پیشبرد خطاطی و تحول‌ آن نقشی در خور داشته و در همین‌ مکتب است که‌ میرعلی تبریزی‌ بنا به ضرورت‌ زمان به اختراع‌ خط نستعلیق و زیباسازی خط پرداخته است‌ کتابخانه‌ی آل‌جلایر در دست نیست ولی از اشارات برجسته و گریخته منابع پیداست که او در نزد آل‌جلایر کار می‌کرده‌ است. دوست محمد گوشانی می‌نویسد که بایسنقر میرزا، استاد سیدی احمد نقاش و خواجه علی مصور و استاد قوام الدین مجلد تبریزی را از تبریز آورده و در هرات مستقر کرد و از آنها خواست تا جنگی مثل جنگ سلطان احمد جلایر با همان مقطع و مواضع تصویر برای او ترقیب دهند و کتابت آن‌ را نیز به عهده مولانا فرید الدین جعفر نهاد(دوست محمد، 1372،70-269)."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.