Skip to main content
فهرست مقالات

تربیت در اسلام، آزمون یک فرضیه: اسلام مدافع تربیت اجتماعی سازنده

نویسنده:

کلیدواژه ها : اسلام ،تربیت ،تربیت اجتماعی

کلید واژه های ماشینی : تربیت ،اسلام ،دینی ،تربیت اجتماعی ،خدا ،زن ،اسلام مدافع تربیت اجتماعی ،قرآن ،ریشه‌های توحیدی تربیت در دین ،تربیت دینی ،ربوبیت ،تربیت در اسلام ،سیاسی ،پرسش ،طرح ،رابطة قرآن و تربیت اجتماعی ،تربیت اجتماعی سازنده ،فرهنگ ،نگاه ،وجوب ،مدعا ،خداوند ،مسأله ریشه‌های توحیدی تربیت ،عقل ،بحث تربیت از نگاه دینی ،پیامبر ،امام‌خمینی ،هستی ،انسان ،قرآن مجید

در این مقاله، ضمن اشاره به مشکلات مسلمانان در عصر حاضر، ریشه‌های این مشکل مورد پرسش قرار گرفته که آیا ضعف مسلمانان به عمل به دین بازمی گردد و یا گریز از عمل به دین و نهایتا بر این پرسش به عنوان محور بحث متمرکز شده است که «آیا دین برای تربیت اجتماعی، ایده، طرح و محتوای سازنده و مناسب عصر دارد یا خیر». همچنین به مسأله ریشه‌های توحیدی تربیت در دین پرداخته شده است. زیرا هستی با خدا شروع شده و هدفمند است و خالقیت او با ربوبیت الهی پیوند وثیق دارد. ثانیا: مهمترین هدف انسان، به سوی خدا رفتن است که این حرکت، بدون اجرای برنامه های تربیتی ممکن نیست. در ادامه، رابطة قرآن و تربیت اجتماعی مورد بحث قرار گرفته است؛ از جمله: بحث برادری، وحدت، عکس العمل نیکو، ولایت مؤمنان بر یکدیگر و ... . در پایان چنین نتیجه‌گیری شده که مباحث اجتماعی و راهکارهای فراوانی در نصوص دینی مطرح شده است. الگوهای تربیتی دینی نیز سلسله مراتبی نیست. ما مسلمانان برای عمل تربیتی به تدوین استراتژی تربیتی مناسب، به روز و کارشناسی نیاز داریم.

خلاصه ماشینی:

"اما این مدعا چند نکتة قابل توجه در پی دارد: اول: آیا با پذیرش خالقیت خداوند، لزوما باید ربوبیت او را نیز پذیرفت؟ در پاسخ بدین پرسش، اگر مجموعة نگرشهای مربوط به خداوند را در سه سطح دسته بندی کنیم: «دیدگاه تئیستی»، «دیدگاه آتئیستی» و «دیدگاه دئیستی» به صورت بسیار موجز می توان گفت تئیستها (که عمدة مسلمانها نیز از جملة این گروه اند) خدا را هم خالق می دانند و هم رب؛ یعنی خداوند نه تنها هستی و آدمیان را خلق کرده، بلکه برای سرپرستی و تربیت آنها، حضور، برنامه و نظارت دارد. تلاش پیامبر(ص) با توجه به زمان محدود (حدود دو دهه که تنها یکدهة آن آزادانه و فعالانه و با تأسیس نظام سیاسی - اجتماعی همراه بود) و در ارتباط با افراد محدود (که عمدتا در مدینه بودند) گرچه در یک مقطع، بازتاب قوی داشت و موجی نیرومند ایجاد کرد، اما حاکمیت فرهنگ جاهلی و غیردینی در بین بیشتر اعراب حجاز و ریشه های عمیق باورهای قومی و قبیلگی سبب شد که حتی مهمترین پیام نبوی، که ابلاغ جانشینی حضرت امیر(س) به مسلمانان در حجه‌الوداع بود، در زمانی که پیکر پیامبر کفن و دفن نشده بود به فراموشی سپرده شد و مسیر تاریخ اسلام، سمت و سوی دیگری گرفت که لزوما تولید و بازتولید فرهنگ نبوی نبود؛ بویژه که بعد از خلفای چهارگانه، امویان و عباسیان، منادیان حاکمیت دینی بودند که در عمل اگر مسلمانان را از اسلام ناب دور نمی کردند، تعهدی برای نزدیکی آنها با فرهنگ تربیتی اسلام نداشتند."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.