Skip to main content
فهرست مقالات

تحلیل محتوای کتابهای ریاضی مقطع ابتدایی بر اساس دیدگاه برنامه درسی جروم برونر

نویسنده:

ISC (9 صفحه - از 10 تا 18)

کلید واژه های ماشینی : تحلیل محتوای کتاب‌های ریاضی مقطع، محتوای کتاب‌های ریاضی مقطع ابتدایی، تدوین محتوای کتاب‌های درسی ریاضی، محتوا، محتوای کتاب‌های ریاضی مقطع دبستان، مؤلفه، برونر، کتاب‌های ریاضی، کتاب‌های درسی ریاضی، دیدگاه برنامه درسی جروم برونر

در فرایند برنامه‌ریزی درسی،تهیه و تدوین محتوای آموزشی مناسب، بخصوص در نظام آموزشی متمرکز از جایگاه ویژه‌ای برخوردار است. ریاضیات یکی از دروس مهم و اساسی دورهء ابتدایی است که متأسفانه با افت‌ تحصیلی و نگرش منفی دانش‌آموزان روبرو شده است،از اینروست که تهیه و تدوین محتوای کتاب‌های درسی ریاضی با توجه به ملاک‌هایی که موجد یادگیری‌ معنی‌دار است یک ضرورت محسوب میشود. یکی از متخصصان بنام در این زمینه جروم برونر است،وی که از صاحب‌ نظران روانشاسی شناختی است و به فرایند یادگیری توجه دارد نه به حصول آن‌ معتقد است که محتوای آموزشی باید به گونه‌ای طراحی و تدوین شود که تفکر را پرورش دهد.در این مقاله با بررسی دیدگاه‌های برونر 14 مؤلفه برای تدوین‌ محتوا استخراج گردیده و با 505 مفهوم مطروحه در کتاب‌های ریاضی مقطع‌ دبستان تطبیق داده شد.میزان این انطباق به ترتیب زیر بدست آمد: مؤلفه 1:شروع درس با طرح سال(91%)،مؤلفه 2:غیر معمول بودن سوال‌ (23%)،مؤلفه 3:تشویق به مسأله‌سازی(4%)،مؤلفه 4:شروع درس با توجه‌ به مفاهیم قبلی(57%)،مولفه 5:ارجاع مکرر به مفاهیم قبلی(35%)،مؤلفه 6: برجسته کردن نکات اصلی جدید(47%)،مؤلفه 7:تنظیم محتوا از ساده به‌ پیچیده(74%)،مؤلفه 8:کشف تشابه مفاهیم(38%)،مؤلفه 9:کشف تضاد مفاهیم(5%)،مؤلفه 10:تشویق به حدس زدن(9%)،مؤلفه 11:تهییج آگاهی‌ (19%)،مؤلفه 12:فعال نمودن فراگیر(4%)،مؤلفه 13:تشویق به کار گروهی‌ (1%)،مؤلفه 14:استفاده از منابع کمکی(2%). در انتها،جهت مطالعهء عمیق‌تر از«روش تحلیل عاملی به روش اکتشافی» استفاده شد و 14 ملاک استخراج شده از دیدگاه برونر بر اساس همبستگی درونی‌ آنها در پنج گروه قرار گرفته و بر اساس مفهوم آن گروه،نام‌گذاری گردیدند که‌ عبارتند از: 1-تفکر شهودی(شامل مؤلفه‌های 9،10،8،2،11)2-مساله سازی‌ 2L(شامل مؤلفه‌های 3،12،14)3-درک روابط(شامل مؤلفه‌های 4،5،7) 4-ایجاد انگیزهء یادگیری(شامل مولفه‌های 6،1)5-کار گروهی(شامل مؤلفهء 13). تحلیل محتوای کتاب‌های ریاضی مقطع دبستان نشان داد که تدوین محتوای‌ این کتابها عمدتا با ملاک‌های مطروحهء برونر فاصله دارند،از اینرو لازم است‌ برنامه‌ریزان و مؤلفین کتاب‌های ریاضی در تهیه و تدوین محتوای این کتابها این‌ عوامل را مورد توجه قرار دهند.

خلاصه ماشینی: "میزان این انطباق به ترتیب زیر بدست آمد: مؤلفه 1:شروع درس با طرح سال(19%)،مؤلفه 2:غیر معمول بودن سوال‌ (32%)،مؤلفه 3:تشویق به مسأله‌سازی(4%)،مؤلفه 4:شروع درس با توجه‌ به مفاهیم قبلی(75%)،مولفه 5:ارجاع مکرر به مفاهیم قبلی(53%)،مؤلفه 6: برجسته کردن نکات اصلی جدید(74%)،مؤلفه 7:تنظیم محتوا از ساده به‌ پیچیده(47%)،مؤلفه 8:کشف تشابه مفاهیم(83%)،مؤلفه 9:کشف تضاد مفاهیم(5%)،مؤلفه 01:تشویق به حدس زدن(9%)،مؤلفه 11:تهییج آگاهی‌ (91%)،مؤلفه 21:فعال نمودن فراگیر(4%)،مؤلفه 31:تشویق به کار گروهی‌ (1%)،مؤلفه 41:استفاده از منابع کمکی(2%). در انتها،جهت مطالعهء عمیق‌تر از«روش تحلیل عاملی به روش اکتشافی» استفاده شد و 41 ملاک استخراج شده از دیدگاه برونر بر اساس همبستگی درونی‌ آنها در پنج گروه قرار گرفته و بر اساس مفهوم آن گروه،نام‌گذاری گردیدند که‌ عبارتند از: 1-تفکر شهودی(شامل مؤلفه‌های 9،01،8،2،11)2-مساله سازی‌ (شامل مؤلفه‌های 3،21،41)3-درک روابط(شامل مؤلفه‌های 4،5،7) 4-ایجاد انگیزهء یادگیری(شامل مولفه‌های 6،1)5-کار گروهی(شامل مؤلفهء 31). دیگر اینکه برونر از تئوری‌پردازان دیسیپلین‌ محوری است و علاوه بر تکیه بر موضوعات درسی و مواد آموزشی به‌ روش‌های یاددهی-یادگیری نیز تأکید فراوان دارد،لذا نظریات برونر در تدوین محتوا ملاک تحلیل محتوای آموزشی کتاب‌های ریاضی مقطع‌ ابتدایی قرار گرفت. نتایج به منظور شناخت بهتر مفاهیمی که در این پژوهش مورد مطالعه قرار گرفته و بررسی میزان پوشش محتوای کتاب‌های درسی ریاضی مقطع‌ ابتدایی توسط 41 مؤلفه استخراج شده از نظریات برونر،نتایج آماری حاصل‌ از این تحلیل محتوادر شکل 1 و 2 ارائه می‌گردد. این درصد حاکی از آن است که کتاب‌های ریاضی مقطع ابتدایی به این مؤلفه بی‌توجه بوده‌ است،در حالی‌که ارجاع به منابع کمکی ضمن افزایش افق دید یادگیرندگان، جستجوگری،تحقیق،کتابخوانی و محدود نشدن به استفاده از کتاب‌های‌ درسی را نیز در آنان تشویق می‌کند و لازم است در مورد توجه برنامه‌ریزان‌ درسی قرار گیرد."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.