Skip to main content
فهرست مقالات

مرام آدمیت/ ملکم خان و نقد فرهنگ سیاسی سنتی ایرانیان

نویسنده:

(2 صفحه - از 24 تا 25)

کلید واژه های ماشینی : نقد فرهنگ سیاسی سنتی، فرهنگ سیاسی سنتی ایرانیان، ملکم خان و نقد فرهنگ، ملکم خان نظریه‌پرداز نوسازی سیاسی، ملکم خان، ایران، فرهنگ سیاسی نوین، هنجار فرهنگ سیاسی سنتی، حکومت، فرهنگ سیاسی حکومت استبدادی

خلاصه ماشینی:

"نقد فرهنگ سیاسی سنتی در دوره نخست فعالیت‌ (1276-1307 ق) تا پیش از تدارک انقلاب مشروطیت،اندیشه سیاسی سنتی‌ هرگز به نظریه مشروطیت قدرت،یعنی تحت نظارت قرار دادن‌ نظام سیاسی از سوی مردم،دست نیافت،در چارچوب حکومت‌ استبدادی نیز این حکومت بر محور«آمریت مطلق و خودکامانه‌ سرور مستبد/فرمانبرداری مطلق تمام آحاد مردم»فرهنگ‌ سیاسی متناسب با خود را بر جامع مستولی می‌کرد. ملکم خان در سراسر این دوره این ویژگی حکومت استبدادی- یعنی خودکامگی-و فرهنگ سیاسی منبعث از آن،یعنی فرهنگ‌ سیاسی رنگ گرفته از تملق،نوکر صفتی،ریاکاری،نان به نرخ روز خوردن کارگزاران استبداد را گاه مستقیم و گاه غیر مستقیم مورد انتقاد قرار می‌دهد. به‌ طور مثال در تعارض با این هنجار فرهنگ سیاسی که چشم امید ایرانیان برای رفع همه نابسامانی‌هایشان شاه بود،می‌نویسد:«همان‌ که جریده قانون فریاد می‌کند خلق ایران یعنی ما خودمان باید در فکر کار خودمان باشیم»(همان،شماره 7). می‌توان تاکید کرد که هرچند ملکم خان در این دوره فعالیتش‌ نظریه‌پرداز حکومت مشروطه پارلمانی متناسب با وضعیت خاص‌ ایران شد و نیز فرهنگ سیاسی نوینی را-عمدتا بر محور«مرام‌ آدمیت»-ساخته و پرداخته کرد،اما به‌ویژه در قانون می‌کوشید تا مردم را به مقابله با حکومت قاجاریان برانگیزد. در این دوره هرچند او دیگر مبارزه با رژیم را پیش نمی‌برد،اما رویکرد فرهنگی-سیاسی‌ اوب ه وضعیت موجود به ویژه از منظر فرهنگ سیاسی،متاثر از روندی بود که در دوره نوسازی سیاسی از پایین دنبال می‌کرد، به‌طور مثال،در نقد فرهنگ سیاسی حکومت استبدادی از قول‌ ناصر الدین شاه می‌نویسد:«هروقت بخواهم می‌توانم از یک چوب‌ یک صدر اعظم بتراشم»(همان،شماره 38)."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.