Skip to main content
فهرست مقالات

به بهانه 14 مرداد سالروز صدور فرمان مشروطیت: خط اعتدال در نهضت مشروطیت ایران

نویسنده:

(9 صفحه - از 143 تا 151)

کلید واژه های ماشینی : مشروطیت، نهضت مشروطیت ایران، عبدالرحیم طالبوف، طالبوف، نائینی، خط اعتدال در نهضت مشروطیت، دینی، مشروطه، اسلامی، سیاسی

خلاصه ماشینی:

"در یک نگاه عذر و مستند کافی برای تصویری اسلام‌گرا از شخصیت مطرح دوره مشروطه، عبدالرحیم طالبوف وجود ندارد، به‌ویژه اگر عمده مستند، نوشته‌های کسی چون فریدون آدمیت باشد و از این‌رو نمی‌توان طالبوف را قرین فقیهی والامقام چون آیت‌الله‌ نائینی، در جبهه اسلام‌گرایان قرار داد، اما از منظری دیگر که کاملا نیز مهم و راهگشاست، توجه به شخصیتهایی است که دیگران سعی دارند گاه با تحریف و یا حذف برخی از ابعاد زندگی و شخصیت‌شان، آنان را مال خود کنند. به هر حال، مقایسه آرای این دو دانشمند و متفکر مسلمان (نائینی و طالبوف) در نهضت مشروطیت، آدمی را به عمق مفاهیم زمان و خواسته اصلی رهبران، آگاه می‌سازد، و ایجاب می‌نماید که با ترسیم خطوط فکری آنها، تصویر روشنی از خط «اعتدال» اسلام‌گرای رهبران مشروطه، ارائه شود که خود، الگویی برای رهبریت فکری نسلهای بعدی و خوانندگان آثار صدر مشروطیت ایران خواهد بود. رهبری عالمان دین در نهضت مشروطیت سنت فلسفه عقلی در فرهنگ خاص اسلامی ـ ایرانی، اصل اجتهاد در نظام شیعی، و بنیاد عرفان از منابع تفکر ایرانی، سه عاملی بودند که هر کدام ذاتا می‌توانست حاملان این اندیشه و روش را در تحولات عصری، پیشگام سازد و در اوضاع خاص تاریخی، تجدد و تحول‌پذیر نماید و اهل حکمت و عرفان را در درک روح زمان و عناصر تحول تیزهوش کند. اگر عالمان دینی که ادعای رهبریت جامعه اسلامی را دارند، یا باید خود زمام فکری نهضت را به دست بگیرند و یا از ادعای خود، صرف نظر نمایند، و گرنه، دیگران (و بیشتر اندیشمندان لائیک) این مهم را انجام خواهند داد."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.