Skip to main content
فهرست مقالات

ولایت تدبیری در فقه سیاسی شیعه

نویسنده:

ISC (34 صفحه - از 25 تا 58)

کلید واژه های ماشینی : ولایت، فقها، سیاسی، ولایت مطلقه فقیه، ولایت تدبیری در فقه سیاسی، فقه، امام، حکومت، فقه سیاسی شیعه، امام‌خمینی

«ولایت تدبیری»، که در کلام، تحت عنوان «امامت و خلافت» و در فقه، به «ولایت فقهی» شناخته می‌شود، درباره حکومت و اداره کشور است. اگرچه مباحث ولایت تدبیری از ابتدا، در حوزه‌های علمیه جریان داشته، اما در سال‌های اخیر، با استقرار نظام جمهوری اسلامی بر پایه نظریه «ولایت مطلقه فقیه» توسط امام خمینی رحمه‌الله بیشترین مسائل نظری در ساحت اندیشه سیاسی شیعه را موجب شده است. از این‌رو، تأمل و اندیشه در مفهوم «ولایت تدبیری» به عنوان مهم‌ترین مفهوم فقه سیاسی شیعه، ضرورتی عاجل و مبنایی دارد.

خلاصه ماشینی:

"آنچه از کلمات حضرت امام رحمه‌الله فهمیده می‌شود این است که «ولایت مطلقه» ولایت بی قید و شرط نیست، بلکه اولا، محدود به مصالح مردم است؛ ثانیا، در چارچوب قوانین الهی است؛ ثالثا، جعل ولایت برای فقها به اندازه جعل ولایت معصومان علیهم‌السلام نیست، تا آنجا که حوزه امور شخصی افراد را هم شامل شود؛ رابعا، صفت «عدالت»، فقیه را محدود می‌نماید؛ خامسا، نظارت مردم مسلمان، حاکم اسلامی را مجبور به رعایت قانون می‌کند. در حقیقت، امام راحل رحمه‌الله قصد داشت از حکومت اسلامی به عنوان بزرگ‌ترین معروف و شرط اصلی اجرای احکام الهی دفاع کند؛ چرا که ایشان هوشمندانه می‌دانست تنها در سایه حکومت است که روند تحول در فقه سیاسی شیعه تداوم می‌یابد و احکام حکومتی و سیاسی اسلام در دنیای نوین، فرصت طرح شدن پیدا می‌کنند و در صورت طرح درست مسائل «ولایت تدبیری» و پاسخ متأملانه به معضلات اندیشه سیاسی معاصر، راه و زمینه حکومت معصوم علیه‌السلام (امام زمان علیه‌السلام ) هموار می‌شود و البته این مهم از دیدگاه ایشان، بر عهده اندیشمندان معاصر و آینده است کما اینکه اظهار نمودند: «ما اصل موضوع (ولایت فقیه) را طرح کردیم و لازم است نسل حاضر و نسل آینده در اطراف آن بحث و فکر نماینده و راه به دست آوردن آن را پیدا کنند، سستی، سردی و یأس را از خود دور نمایند و ـ ان شاءالله ـ کیفیت تشکیل و سایر متفرعات آن را با مشورت و تبادل نظر به دست بیاورند ..."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.