Skip to main content
فهرست مقالات

سرشت کلیت و ضرورت (پژوهشی در فلسفه منطق)

نویسنده:

ISC (8 صفحه - از 73 تا 80)

کلید واژه های ماشینی : ضرورت، منطق، کلیت، حمل، استقرا، قیاس، کلی، منفصله، حکم، ضرورت صدق

خلاصه ماشینی:

"ب ـ قضایای حملی و شرطی قضایا به حملی و شرطی تقسیم می شوند، ولی در این جا شیخ اشراق قضایای شرطی را به حملی برمی گرداند([5]) و در این باب، مهم کیفیت ارجاع است که اگر مفاد شرطی اخبار از تالی به شرط مقدم باشد آن گونه که به ادبا نسبت داده شده است ـ در این صورت، مقدم قیدی برای موضوع در تالی می شود و اگر مفاد آن استلزام باشد، تحویل به این صورت انجام می پذیرد که هر یک از مقدم و تالی تبدیل به مفرد شوند و مفرد از مقدم موضوع قرار گیرد و با اضافه کردن «مستلزم» بر مفرد، تالی آن را محمول قرار دهیم. اما نظریه های دیگری همچون نظریه علامه طباطبائی که معتقد است «باید» و «نباید» در واقع، همان وجوب و امتناع فلسفی است که در اخلاق به عاریت به کار گرفته می شود و نظریه استاد مصباح که معتقد است باید و نباید در اخلاق همان ضرورت و امتناع بالقیاس است، می توان گفت انشای اخلاقی نداریم و این ها اخبارند و نظریه هایی که «باید» و «نباید» را از امور انشایی می دانند که از خواهش های نفسانی برآمده اند، می توان کلیت این نوع قضایای به ظاهر انشایی را ترسیم کرد؛ زیرا کافی است برخی از نیازها یا اثرات و یا خواهش های نفسانی دایمی و همیشگی باشد که در این صورت، به طور کلی، می توان «بایدش اخلاقی داشت و یا برخی از چیزها برای همیشه مضاد با نیاز انسان باشد و یا اثری نامطلوب بر نفس بگذارد و یا نفس نسبت به آن تنافر داشته باشد."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.