Skip to main content
فهرست مقالات

رابطة مفاهیم «فره» و «خویشکاری» براساس متون پهلوی و کارکرد اجتماعی آنها در اندیشه سیاسی ایران باستان

نویسنده:

علمی-ترویجی/ISC (14 صفحه - از 127 تا 140)

بسیاری از واژه­هایی که در متون پهلوی به کار رفته­است، فارغ از معانی انتزاعی و نظری­شان، کارکردی عمل­گرایانه در صحنة اجتماعی ایران­ باستان داشته­اند. از مهم­ترین این واژه­ها، «فره» و «خویشکاری» می‌باشند که ارتباط نزدیکی با یکدیگر داشته و در معنای عملی خود، از کارکردی یکسان برخوردارند؛ متون پهلوی ـ با تأکید بر دینکرد ـ نشان می­دهند که این دو واژه نسبت مستقیمی با یکدیگر دارند. درواقع، خویشکاری در هر فرد ظرفیتی از فروغ ایزدی و روشنایی مطلق می­باشد که همان فرۀ یزدانی ­است و به هر آفریده­ای به اندازۀ تاب و توان و انجام خویشکاری آفرینشی­او، اعطا می­گردد. این نور یا روشنایی، از بهترین نوع خویشکاری از سوی هر فردی حاصل می­شود که فرد در جایگاه خویش و در ساختار طبقاتی‌اش از بهترین کارکردها در جهت نیرومند­ساختن عوامل حیات و زندگی بهره می­برد و به موجودات مینوی مانندتر می­شود و بدین­ترتیب، شایستۀ لقب «فره­مند» می­گردد. شیوۀ پژوهش، توصیفی-تحلیلی­است و هدف­آن که با بررسی منابع دست اول پهلوی و مطابقت آن با ساختار اجتماعی ایران باستان انجام­شده، نشان دادن پیوند این دو مفهوم­است که در حقیقت، آمیزه­ای میان نظر و عمل در نزد فرزانگان ایران باستان بوده­است تا از این­طریق بتوان بیشترین بازده و نتایج عینی را از فعالیت­های مردم در جهت پایداری و ثبات بنیان قدرت به­دست­آورد.

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.