Skip to main content
فهرست مقالات

معضله نفس- بدن از دیدگاه ملاصدرا و لایبنیتس

نویسنده:

ISC (30 صفحه - از 67 تا 96)

کلیدواژه ها : نفس ،ذهن ،مجرد ،مادی ،دوآلیزم(دوگانه‌انگاری) ،مونیزم(یگانه‌انگاری) ،ترکیب نفس و بدن ،رابطه نفس و بدن ،اتحاد نفس و بدن

کلید واژه های ماشینی : نفس، بدن، ملا صدرا، لایب‌نیتس، جسمانی، مادی، مناد، دکارت، ملا صدرا و لایب‌نیتس، دیدگاه ملا صدرا و لایب‌نیتس، دیدگاه، ترکیب نفس و بدن، نفس و بدن، ذهن، تجرد، جوهر، تجرد نفس، ترکیب، بدن از دیدگاه ملا، ماهیت نفس، مجرد، فیلسوف، ملا صدرا ترکیب اتحادی نفس، نظریۀ حرکت جوهری ملا صدرا، اتحاد، معضلۀ نفس، دیدگاه ملاصدرا و لایب‌نیتس، ابن‌سینا، انتقاد، ترکیب اتحادی نفس و بدن

مسأله«نفس-بدن»یکی از مهم‌ترین مسائل فلسفی در علم النفس قدیم بوده، امروزه نیز با عنوان معظله«ذهن-جسم»در فلسفه ذهن معاصر همان اهمیت را حفظ کرده است.این مبحث فلسفی به طور خلاصه در دو سؤال قابل طرح است:ماهیت نفس یا ذهن چیست؟و چگونه نفس با بدن مرتبط و متحد است؟ملا صدرا و لایبنیتس از جمله فیلسوفانی هستند که ضمن نقد دیدگاه اسلاف خود-ابن سینا و دکارت-در حل این مشکل تلاش فلسفی زیادی کردند و به راه‌حل‌هایی رسیدند که این راه‌حال‌ها با یکدیگر نقاط مشترکی دارند.از جمله آن نقاط مشترک نوع ترکیب نفس و بدن و فروکاستن مرزهای مجرد و مادی در مورد ماهیت نفس و بدن است.در این مقاله، ضمن مروری بر دیدگاه‌های مختلف در مسأله ذهن-جسم، به بررسی تطبیقی این دو دیدگاه پرداخته شده است.

خلاصه ماشینی: "این مبحث فلسفی به طور خلاصه در دو سؤال قابل طرح است:ماهیت نفس یا ذهن چیست؟و چگونه نفس با بدن مرتبط و متحد است؟ ملا صدرا و لایبنیتس از جمله فیلسوفانی هستند که ضمن نقد دیدگاه اسلاف خود-ابن سینا و دکارت-در حل این مشکل تلاش فلسفی زیادی کردند و به راه‌حل‌هایی رسیدند که این راه‌حال‌ها با یکدیگر نقاط مشترکی دارند. این ابعاد شامل انتقادهای آنان نسبت به دیدگاه‌های قبلی،تعاریف آن دو درباره نفس و بدن نزدیک شویم و هم بین آن دو منظر مقایسه‌ای برقرار سازیم بایستی چند گام فلسفی آن‌ها را بشناسیم: انتقاد به دیدگاه فلاسفۀ پیشین:ملا صدرا در کتاب‌ها و رساله‌های متعدد خود دیدگاه متفکران گذشته،بویژه ابن سینا،را در باب ماهیت نفس و نحوه ارتباط آن با بدن مورد انتقاد جدی قرار داده است؛همین‌طور لایبنیتس دیدگاه دکارت و دکارتیان درباره نفس را نقد و بررسی کرده آن را ناقص اعلام نموده است؛انتقاد او از دیدگاه دکارت یکی به اصل کوگیتو، دیگری درباره تعریف جسم و در نهایت به ماهیت نفس است. «نیکلاس ژولی»در مقدمۀ خود بر مجموعه مقالاتی درباره لایبنیتس،دیدگاه این فیلسوف را«ایده‌آلیسم تقلیلگرا»{P1P} خوانده،می‌گوید:به نظر او هرچه واقعا وجود دارد همانا ذهن و به تعبیر بهتر نفس است و اجسام را می‌توان به موجودات ذهنی{P2P}(غیر مادی)تحویل برد(نیکلاس ژولی{P3P}1995 م،ص 2)؛ اما به نظر می‌رسد که سخن ژولی قابل نقد باشد؛زیرا هرچند به نظر لایبنیتس هر شیء در عالم دارای نفس یا مناد است و جسم بی‌نفس چیزی جز توده‌ای از خاک نیست؛دانستیم که او به نفس مجرد از جسم هم قائل نیست و دکارتیان را به خاطر اعتقاد به نفوس بدون جسم ملامت می‌کند،اما این نفس چگونه با ماده یا بدن ترکیب شده است؟در این باره،مطلب {P(1)."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.