Skip to main content
فهرست مقالات

ترجمه ای کهن از رساله فراست فخر رازی (اثر لطف الله عزیز الهروی)

نویسنده:

ISC (62 صفحه - از 139 تا 200)

کلید واژه های ماشینی : اخلاق، نفس، مزاج، قوت، دلالت، آواز، متن عربی، قیاس متن عربی، سبب، حرارت

خلاصه ماشینی:

"خلاصهء سخن آنکه در مباحث علوم طبی مقرر شده که از مشابهت میان اولاد و والدین چاره نبود،پس آن مشابهت وقت باشد که واقع شود در امور ظاهره که همه کس‌ را درک آن میسر شود،و وقت باشد که در امور خفیه واقع شود که درک آن جز ارباب‌ بصیرت و صاحبان کمال را در قوت باصره و متخیله،ممکن نگردد و این نوع علم در عرب موجود است و در قبایل معینه از اعراب مثل بنی مدلج‌4و غیرهم. این قوی‌تر بود از دلالت کردن حاصله در عضو دیگر،مثال این آن‌ است که چون حاصل شد در رو و چشم،دلیلی که دلالت کند بر بددلی و ضعف و دلایلی دیگر چون در سینه و کتف بر شجاعت و قوت؛پس این نوع از دلیل أولی بود به‌ سبب آنکه موضع و مقام شجاعت دل است. و اگر چیزی از این شرایط مفقود و مختل شود،آن بر چند وجه است: اول بزرگ‌سر3و ضعیف‌گردن و خردسینه و پشت بود؛و این دلالت کند که برین‌4 بزرگی سر ]20a[ سبب قوت قوهء مصوره‌5نیست،بلکه مواد فضلیه است و هروقت که‌ چنین بود دماغ ضعیف بود،و صاحب آن از زکام و درد سر و درد گوش در زحمت بود؛ سبب آنکه ضعف اعضاء،موجب وجود فضلات است و آن به واسطه عجز است از اصلاح‌ غذایی که به وی می‌رسد. نوع دوم دلایلی است که مأخوذه از وضع عین بود: 1 هرکه چشم او بیرون آمده بود،جاهل و بیهوده‌گو باشد و این دلالت از چشم‌ حمار گرفته‌اند."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.