Skip to main content
فهرست مقالات

روش شناسی علم کلام؛ روش استنباط از متون دینی

نویسنده:

(22 صفحه - از 104 تا 125)

کلید واژه های ماشینی : دین، معارف، وحی، علم کلام، احادیث، ظن، اخبار، عقل، خدا، عقاید

خلاصه ماشینی:

"ما نیز متناسب با بحث‌خویش که چگونگی استفاده از متون دینی و دسته‌بندی این متون، و از همه مهمتر فصل بعدی (حجیت متون دینی در علم کلام) است، اصول دین را به این صورت تعریف می‌کنیم: «آن دسته از معارف اعتقادی که واجب است‌به صورت یقینی شناخته شوند و مورد التزام و تصدیق قرار گیرند، خواه این شناخت از راه عقل حاصل شده باشد، خواه از راه نقل‌». شیخ انصاری مشخص ساختن مصادیق این معارف را در نهایت اشکال می‌داند،39 اما قدر متیقن آنها اصول پنجگانه توحید، نبوت، معاد، عدل، و امامت است; گرچه به نظر می‌رسد اگر با برخی توجیهات، صفاتی چون علم و قدرت الهی را در توحید وارد نسازیم، این صفات نیز در همین محدوده قرار می‌گیرند. برخی دیگر از فقها همچون مرحوم آخوند خراسانی و مرحوم آقا ضیاء عراقی گرچه در نگاه نخست‌به نظر می‌رسد اخبار آحاد را در عقاید معتبر نمی‌دانند، اما با دقت در سخنان این بزرگان معلوم می‌شود که قصد ایشان رد وجوب تحصیل معرفت و وجوب اعتقاد است و دلایل عرضه شده، فقط در همین راستاست و در سخن آنها به دلیلی که حجیت اخبار آحاد را رد کند برنمی‌خوریم. 60 دلیل این سخن آن است که مهمترین دلیل اعتبار خبر واحد، سیره عقلاست، و عقلا در مسائل بسیار مهم به خبر ظنی اعتماد نمی‌کنند، و به علم و یقین و لااقل به اطمینان عمل می‌کنند، و از آنجا که مسائل اعتقادی از امور بسیار مهم هستند، بنابراین خبر ثقه با وجود اینکه در احکام عملی کافی است، در عقاید کفایت نمی‌کند و باید به مؤدای خبر، اطمینان حاصل شود."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.