Skip to main content
فهرست مقالات

قزوینی - پورداود

(6 صفحه - از 216 تا 221)

خلاصه ماشینی:

"بعقیدهء بنده این از آن‌ اشتباهات فاحش مضحک واضح فاضحی است که بسیای از اوقات مستشرقین کم سواد در آن می‌افتند،نولد که چون عربی و سایر لغات سامی را بسیار بسیار بسیار خوب‌ میداند گمان نمیکنم که چنین خطای بچگانه بکند ولی بنده خودم بخط مرحوم‌ دارمستتر در چندی پیش در حاشیهء نسخهء فرهنگ فولرس Vullers که متعلق به‌ آن مرحوم بوده و حالا در کتابخانهء ملی پاریس محفوظ است دیدم در مقابل کلمهء فارسی ناهید نوشته بود که«همین کلمه است که در عربی بصورت ناهد داخل شده‌ است بمعنی دختر جوانی که پستانش بزرگ شده باشد»(این مطلب را از حفظ نوشتم و اصلا عین عبارت دارمستتر یادم نیست همینقدر یادم است که فوق العاده از این مطلب و از کم سوادی آن مرحوم در عربیت که قرائن بسیاری دیگر بعدها نیز برای قلت بضاعت او در عربیت پیدا کردم متعجب شدم)،باری بعقیدهء بنده کلمهء ناهد عربی ابدا و اصلا نظر بکلمهء ناهید فارسی ندارد و ناهد عربی اسم فاعل است‌ از«نهد الثدی ینهد نهودا فهی ناهد و ناهدة»(لسان العرب)و جمیع‌ مشتقات این ماده ن هـ د بمعنی برآمدگی و برجستگی پستان یا بناء یا سنگ‌ یا اعضاء است و نحو ذلک از قبیل نهد،نهود،منهدة،نهدی،نهداء،نهید، و نهیدة که در جمیع این صیغ و اوصاف و اسماء و مفردات و جموع همه ماده ن هـ د بمعنی برجستگی و برآمدگی سریان و جریان دارد مثل سریان معنی ضرب در جمیع‌ مشتقات آن از ضارب و مضروب و مضراب و اضطراب و مضاربه و مضرب(خیام) و تضریب و ضربت و ضروب و نحو ذلک،حالا فرض بفرمائید که در یک لغتی مثلا متراب بمعنی آلتی باشد که سیم تار را با آن در وقت نواختن میخراشند(یعنی مضراب) آیا از این تصادف اتفاقی میتوان استنباط نمود که مضراب عربی که اسم آلت ضرب‌ است مثل مفتاح از فتح و منشار از نشر(اره)معرب متراب مفروض است،این بعینه‌ از اشتقاقات میرزا آقا خان و از قبیل معروفی است که برای استقاق کاذب میزنند که گویند تأیید عربی از to aid انگلیسی که تقریبا هردو بیک معنی است مشتق‌ است یا برعکس،و همچنین اشتقاقات مرحوم ابو الضیاء مدیر ایران نو که میگفت‌ Moratorium از کلمهء مراعاة الیوم عربی(که جز در مخیلهء آن مرحوم مطلقا از عهد حضرت اسمعیل ابو العرب تا امروز کسی این کلمه را در عربی استعمال نکرده است) مشتق است و همینطور هم در جریدهء خودش آنرا مکرر مینوشت،و همچنین یادم‌ میآید که Protocole را باز کلمهء عربی موهومی«برات القول»مأخوذ میدانست و همینطور هم آنرا بدون خجالت و بدون شوخی در جریدهء خود مکرر مینوشت،مشتق‌ گرفتن مرحوم دارمستتر ناهد عربی را از کلمهء ناهید یا اناهید فارسی بعینه و بعینه‌ بی‌کم و زیاد از همین قبیل است بعقیده بنده."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.