Skip to main content
فهرست مقالات

بنیان استوار فطرت

نویسنده:

(13 صفحه - از 333 تا 345)

کلید واژه های ماشینی : فطرت ،دین ،اخلاق ،اعتقادات ،معقول ،نظریه فطرت ،ادراک ،شناخت ،قرینه‌انگاری معتدل ،انسان ،منطق ،قرینه‌گرایی معتدل ،بدیهی ،پایه ،نظری ،اعتباری ،روح ،گرایش ،دیدگاه قرینه‌انگاری معتدل ،اعتقادات دینی ،حسی ،اعتقاد پایه ،استدلال ،معقولیت اعتقادات دینی ،فطری بودن دین ،ضابطه ،معیار ،دیدگاه ،تصور ،ادراک حسی

خلاصه ماشینی:

"5. فطری بودن خداشناسی آنچه درباره فطری بودن دین گفته شد، درباره فطری بودن خداشناسی نیز مطرح است، لیکن در مقاله مورد بحث آمده است: «فرض مطلوب در این نوشتار آن بود که نشان دهیم، اعتقاد به وجود خداوند به عنوان محوری‌ترین اعتقاد دینی فطری است; بدین معنا که پذیرفتن آن بدون تمسک به قراین و شواهد و براهین معقول است‌». اولا: ضابطه‌ای که در منطق برای بدیهی گفته شده، بدین شکل که امر بدیهی آن است که تصورش کافی است تا بدان تصدیق شود، با اینکه معیاری است عقلی و غیرتجربی، یعنی از راه تجربه حسی به دست نیامده است، ولی از قبیل معلومات پیش از تجربه، به گونه‌ای که کانت مطرح کرده است، هم نیست (23) ، زیرا آگاهیهای مقدم بر تجربه به نظر کانت اموری هستند که به طور ذاتی در ذهن و روح بشر وجود دارند، ولی امر بدیهی، پیشینی نیست; بدین معنا که ذاتی و غیراکتسابی باشد، بلکه معلوم بدیهی نیز اکتسابی است; مانند معلوم نظری، با این فرق که معلوم نظری به صرف تصور حاصل نمی‌شود و مجموعه تصورات با کمک استدلال ما را به نتیجه می‌رسانند، در حالی که بدیهی تنها محتاج تصور برای نتیجه‌گیری است. ثالثا: این ضابطه آن دسته از اعتقادات صرفا معقول غیرمستدل و غیرمبتنی بر معلومات بدیهی را از رده خارج می‌کند و به آنها توجه نمی‌کند، ولی غیر مستدل بودن اعتقاد دینی و فطری امری است که ما نمی‌پذیریم چنانکه شرحش رفت گرچه در مقاله مورد بحث تقریبا این امر مسلم گرفته شده است."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.