Skip to main content
فهرست مقالات

گنجفه

نویسنده:

(5 صفحه - از 296 تا 300)

کلید واژه های ماشینی : گنجفه، ورق، مؤلف شاهد صادق گنجفه بازی، بازی گنجفه، مؤلف شاهد صادق، صنف، اوراق گنجفه، صادقی مؤلف شاهد صادق، وزیر، پادشاه

خلاصه ماشینی:

"بقلم بهروز تقی‌خانی گنجفه مانند آن ورق که ز سر وا کند کسی‌ حسنت بچرخ گنجفه داد آفتاب را «ملاواهب قندهاری» گنجفه چیست مؤلف فرهنگ آنندراج می‌نویسد:«گنجفه بالفتح ف نام بازی است‌ معروف آنرا بحذف تحتانی گنجفه نیز خوانند» در فرهنگ نفیسی آمده:«گنجیفه ورقهائی که بدان بازی کنند و خود این باری». در عقل و فهم افزاید و حافظه را قوی گرداند و نام آن گنج فهم است بکثرت استعمال به گنجفه‌ مشهور شده و آن بر چند قسم است و برخی از آنرا این حقیر اختراع کرده»1 با توجه باینکه میر غیاث الدین منصور شیرازی در سال نهصد و چهل یا نهصد و چهل و هشت یا نهصد و چهل و نه هجری وفات یافته‌2معلوم می‌شود که اختراع بازی گنجفه به قبل از عصر صفویه نمیرسد. نگارنده چون در صحت مندرجات فرهنگ نظام شک داشت به«جواهرنامه»یا«گوهرنامه» تألیف محمد بن منصور مراجعه کرد2و جمله را چنین یافت«و در نواحی نشابور جوهری شبیه‌ فیروزه ازکانی قریب بکان آن استخراج می‌کنند و این جوهر را قطعه‌هائی کبیر می‌باشد و از آن‌ نرد و شطرنج و گنجفه و امثال اینها می‌تراشند»3،و صحیح هم همین است. ملا واهب قندهاری گوید: مانند آن ورق که ز سر وا کند کسی‌ حسنت بچرخ گنجفه داد آفتاب را ثالثا،میرزا صادق صادقی می‌نویسد«هر حکمی که گیرند حریفان همرنگ آن خرج دهند و اگر نداشته باشند«حکم»بخرج اندازند،که عینا روشی است که در بازی«حکم»معمول است، و چون بازی حکم از بازیهای روزمرهء جوانان امروزی است و اغلب آنرا می‌دانند و کمتر کسی است‌ که این بازی را نکرده باشد و نداند،بشرحش نمی‌پردازیم."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.