Skip to main content
فهرست مقالات

کژتابیهای زبان

نویسنده:

(3 صفحه - از 14 تا 16)

کلید واژه های ماشینی : کژتابی، تشبیه، کژتابیهای زبان، حافظ، شعر، باد، لاله، مصراع اول موهم، شاعر، شعر حافظ

خلاصه ماشینی:

"وقتی که حافظ می‌گوید: {Sاز سر کشتۀ خود می‌گذری همچون باد# چه توان کرد که عمر است و شتابی داردS} مصراع اول موهم این معناست که باد هم از سر کشتۀ خود می‌گذرد!حال آنکه طبق قراین حالیه و مقالیه،مراد شاعر صرف سرعت و شتاب باد است،نه احوال و عوالم دیگر. اینک چند مثال بی‌اشکال،و غیر کژتاب(-راست‌تاب)از تشبیهات حافظ: الف){Sمی‌نماید عکس می در رنگ روی مهوشت# همچو برگ ارغوان بر صفحۀ نسرین غریبS} * ب){Sاساس توبه که در محکمی چو سنگ نمود# ببین که جام زجاجی چه طرفه‌اش بشکستS} * پ){Sشیدا از آن شدم که نگارم چو ماه نو# ابرو نمود و جلوه‌گری کرد و رو ببستS} * ت){Sفرصت شمر طریقت رندی که این نشان# چون راه گنج بر همه کس آشکاره نیستS} * ث){Sدر زلف چون کمندش ای دل مپیچ کانجا# سرها بریده بینی بی‌جرم و بی‌جنایتS} * همین مثالها کافی می‌نماید،ولی اگر خواهان نمونه‌های بیشتری هستید به غزل مصنوع و در عین حال دلنشینی از حافظ که ردیف آن«چو شمع»است،به مطلع زیر،مراجعه فرمایید: {Sدر وفای عشق تو مشهور خوبانم چو شمع# شب‌نشین کوی سربازان و رندانم چو شمعS} که یازده بیت است،و از نظر بحث ما تابلویی تمام نماست. - نگارندۀ این سطور،در«کژتابیهای زبان»شمارۀ اول هم چند کژتابی در چند بیت حافظ سراغ گرفته و مطرح کرده بودم،بهتر است کسانی که به پیروی از احمد کسروی،تمایل پیدا یا پنهان به پرونده سازی برای حافظ دارند-و بنده قاطعانه تبری خود را از آنان اعلام می‌دارم-به آنها و نیز جدیدترین موردی که تاکنون در شعر او یافته‌ام،و همینجا طرح می‌کنم،مراجعه کنند،که بدین ترتیب پروندۀ او و بار گناهان خویش را هر چه سنگین کنند."

صفحه:
از 14 تا 16