Skip to main content
فهرست مقالات

شوخ طبعی آگاه

سخنران:

(24 صفحه - از 537 تا 560)

خلاصه ماشینی:

"(1)-تاریخ گزیده 805،به اهتمام دکتر عبد الحسین نوایی،تهران 1339 حکومت آنان و احیانا مسافرتها،اوضاع زمانه و جزر و مد حوادث را خوب میدیده و می‌شناخته ازاین‌رو آنچه از روزگار خود نوشته قابل کمال توجه است و هم‌آهنگی‌ دارد با دریافتهای شاعر بزرگ معاصر او حافظ،و نیز با قرائن دیگر. (2)-مراد،شاه شجاع است که پدر خود مبارز الدین محمد را کور کرد و حافظ در باب‌ این سرانجام پدر به دست پسر گفته است: آن‌که روشن شد جهان بینش بدو میل در چشم جهان بینش(367) خوی سگ است و از جملهء ترهات،و در خور بی‌خردانی مانند فرهاد و مجنون که‌ جان بر سر این کار نهادند و هرگز تمتعی از حیات نیافتند؛و حال آنکه«از هر دیگی نواله‌ای خوش باشد»(225-226). عبید نیز این نکته لطیف را دریافته است و با همه مایه‌ای که از فضل و ادب‌ اندوخته بود،در نثر موزون خود هرگز از رعایت جانب معنی غفلت نکرده است، به عبارت دیگر توازن و احیانا سجع به نوشتهء او ملاحتی بخشیده،نظیر آن‌که گوید: «هیززی و دیرزی». شاعران و نویسندگانی‌ هنرمند مانند سعدی و حافظ و عبید و امثال ایشان توانسته‌اند با این شیوه از یک طرف‌ زبان خود را غنی و بارور سازند و وسعت تعبیری آشکار بدان ببخشند،و از طرف‌ دیگر با بکار بردن الفاظ عامیانه در آثار خود،این نوع کلمات را در ادبیات ترویج‌ کنند. عبید علاوه‌بر بهره گرفتن از زبان تودهء مردم،گاهی جمله‌هائی به لهجه‌های‌ محلی نیز در نثر خود آورده و آن را چاشنی و نمک سخن کرده است،از این قبیل‌ است عبارتی از قول جوانی اصفهانی(206)،و یا جمله‌هایی ترکی از زبان امرای‌ ترک(314،340)که درضمن خالی از طعن و طنز نیست."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.