Skip to main content
فهرست مقالات

پاسخ به پرسش هایی درباره علم و دین

نویسنده:

کلید واژه های ماشینی : دین، علم، علم و دین، تعارض، تعریف، اسلامی، احکام، قضیه، علم و دین تعارض، معنی، تعلق، دین تعارض پیدا، علم دینی، تعارض میان علم و دین، تعریف حضرت‌عالی از علم، عقل، زبان دین، صفت، دین و علم، کلی، صفت قضیه علمی، میان دین و علم تعارض، عالم غیر دینی، تعارض میان عقل و دین، پاسخ به پرسش، جناب‌عالی تعارضی، اعتقاد، میان حکم عقل و حکم، دین غیر از زبان علم، تعریف دین

خلاصه ماشینی: "و اگر در علم صرفا پدیدارها را می‌توان شناخت پدیدار وابسته به قوه ادراک ما است و وجود و تحقق مستقل ندارد اما وقتی می‌گویند علم قضایایی است که تجربه صحت آنها را اثبات یا تأیید می‌کند یا نادرستی آنها را نشان می‌دهد، باز هم علم را تعریف نکرده‌اند بلکه کوشیده‌اند که صفت قضیه علمی را بگویند. فرض کنیم که صفات قضایای علمی را می‌دانیم و مثلا می‌پذیریم که احکام و قضایایی وجود دارد که با تجربه اثبات می‌شود و احکام علمی هم از همین سنخ است، در این صورت آیا حقیقت علم را دریافته‌ایم؟ این بیان، تعریف علم نیست بلکه صورت مجمل یک رأی و تلقی فلسفی نسبت به علم است. اما اگر زبان علم و نظر علمی ملاک باشد، قول دینی را باید چنان تأویل کرد که با علم موافق شود؛ باز زبان دین غیر از زبان علم است و قول دینی تأویل شده معنایی غیر از معنای ظاهر آن دارد و اگر چنین است قیاس و تأویل دیگر چه ضرورت دارد؟ اگر درست دقت کنیم در حقیقت میان دین و علم تعارض نیست بلکه اختلاف میان متکلمان و دانشمندان یا میان علم کلام و اجزای بعضی تئوری‌های علمی یا برداشت خاص از آن تئوری‌ها است. اما مسئله را می‌توان به‌صورت دیگری مطرح کرد و در عالم خیال در نظر آورد که اگر بشر دین نداشت آیا علم به همین صورت که اکنون وجود دارد، پدید می‌آمد و اصلا علم ممکن می‌شد."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.