Skip to main content
فهرست مقالات

نشانه های ساختاری «امنیت اسلامی»؛ مطالعه موردی حکومت نبوی (ص)

نویسنده:

ISC (28 صفحه - از 641 تا 668)

کلیدواژه ها :

جهاد ،امنیت ،جاهلیت ،امت ،قبیله ،گفتمان اسلامی ،حکومت نبوی صلی الله علیه و سلم

کلید واژه های ماشینی : اسلامی، امنیت، ساخت، حکومت، سیاسی، امت، قرآن کریم، قبیله، ساختاری، حکومت نبوی

این مفروض که بین معانی و ساختارهای عینی رابطه‌ای وثیق وجود دارد و از طریق تجزیه و تحلیل ساختارها می‌توان به ابعاد نظریه‌های مختلف پی برد، بنیاد الگوی تحلیلی مقاله حاضر را شکل می‌دهد.نگارنده در پی آن است تا با بررسی الگوی حکومت نبوی صلی الله علیه و سلم به مثابه الگوی معتبر اسلامی در عرصه سیاست و حکومت، به پاره‌ای از آموزه‌های مؤثر در بحث از«امنیت اسلامی»دست یابد.برای این منظور ساختار جامعه اسلامی در عصر نبوی صلی الله علیه و سلم را از دو حیث به بررسی می‌گذارد:نخست از منظر ساخت اجتماعی و دوم از منظر ساخت سیاسی.در بحث از ساخت اجتماعی، الگوی بدیل«امت»در مقابل الگوی حاکم«قبیله» مورد بررسی قرار گرفته و در بحث دوم، ساخت قدرت مبتنی بر«مسئولیت»در مقابل ساخت قدرت مبتنی بر«سلطه»طرح شده است.مجموع ملاحظات انتقادی و تحلیلی مؤلف، پاره‌ای چند از آموزه‌های اسلامی در خصوص«امنیت»را عرضه می‌دارد که به زعم نگارنده، با استناد به الگوی دولة الرسول صلی الله علیه و سلم، می‌توان بر آن عنوان«نظریه امنیت امتی»را اطلاق نمود.این نظریه بر سه رکن اصلی استوار است که عبارتند از:جمع بین مرزهای اعتقادی و حدود سرزمینی، جمع بین مصالح دینی و منافع سرزمینی و بالاخره جمع بین حکومت‌داری و رهایی‌بخشی.

خلاصه ماشینی:

"27 عدم درک همین موضوع است که کفار را دچار کبر و غرور ساخته و خطاب به یکدیگر، جمع یاران گرد رسول خدا صلی الله علیه و سلم را به مسخره گرفته و اظهار می‌داشتند: «به این مردان پست نظر افکنید!آیا اینها هستند که خداوند از میان همه ما بر ایشان منت نهاده است؟»(28) خلاصه کلام آنکه«محوریت الله»منجر به باز شدن سیکل قدرت و مشارکت عمومی در آن می‌شود. به عبارت دیگر پیامبر صلی الله علیه و سلم اگرچه از حیث نبوت، رسالت عام برای ابلاغ دین الهی و دعوت مردم به اسلام داشتند(و این مصلحت غایی را شکل می‌داد)، اما در عرصه اجتماع، برای تأمین«مصالح عمومی»راهی جز پذیرش و مقبولیت عمومی وجود نداشت تا نظام سیاسی تکوین و استقرار یابد. معنای این سخن آن است که:«اسلامی شدن»هر چه بیشتر محیط به تقویت ضریب امنیتی«امت»کمک می‌نماید؛لذا بقای امت در فضایی که رسول خدا صلی الله علیه و سلم هر چه بر ثبات و اقتدار مدینه افزوده می‌شد، نسبت به تقویت جریان دعوت اسلامی حساس‌تر و مصرتر می‌شدند و با استفاده از روش‌های جدید تلاش می‌نمودند تا دایره نفوذ«اسلام»را توسعه بخشند. دفاع اگرچه کاربرد روش‌های سه‌گانه بالا به استقرار هویت جدید و تقویت آن کمک مؤثری می‌نماید، اما در مقام عمل موجب پیدایش پاره‌ای از نگرانی‌ها نزد قدرت‌های رقیب نسبت به آینده‌شان می‌شود و لذا شاهد ظهور رفتارهای تازه‌ای بودیم که هدف آنها نابودی مسلمانان، رسول خدا صلی الله علیه و سلم و حتی جامعه اسلامی بود."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.