Skip to main content
فهرست مقالات

نقد کتاب - مازندران در پویه ی تاریخ

نویسنده:

(9 صفحه - از 250 تا 258)

خلاصه ماشینی:

"از زبان مازندران پیش از اسلام هیچ اثر مکتوبی به دست نیامده اما درباره‌ی زبان و گویش‌ مردم مازندران بعد از اسلام باید گفت:زبان مردم مغرب و شمال ایران در سده‌های آغازین‌ اسلامی،پهلوی و لهجه‌ی محلی نزدیک به آن بوده و اشعاری هم که در جبال و آذربایجان و تبرستان و مغرب ایران سروده می‌شد تا مدتی به زبان پهلوی یا تبری یا دیگر زبان‌های محلی‌ بود،از این قبیل است:مرزبان‌نامه،نیکی‌نامه،نه بیت از دیواره‌ی وز و دو بیت از کیکاووس بن‌ اسکندر فرزند قابوس و شمگیر،باوندنامه،شکره،دو بیت از اسپهبد خورشید پسر ابو القاسم‌ مامطیری،یک بیت از باربد جریری تبری،دو بیت از گرده یازد(گرده بازو؟)،ترجمه‌ای از مقامات‌ حریری،تاریخ تبرستان،قصیده‌ی ملمع قاضی هجیم،ترجیع‌بند قطب رویانی و غیره که همه‌ به زبان تبری است(واژه‌نامه صفحه‌ی 10 به‌بعد)4 در ادبیات دیرین مازندران علاوه‌بر موردهای یاد شده مجموعه‌ی امیری‌های دل‌پذیر امیر پازواری و چند تفسیر قرآن نیز باقی‌مانده است. چو آزادشان شد سر از بند او بجستند ناچار پیوند او نبشتن به خسرو بیاوختند دلش را به دانش برافروختند چه سعدی چه چینی و چه پهلوی‌ نگاریدن آن کجا بشنوی (صفحه‌ی 87) از ویژگی‌های گویش مازندرانی این است که چون مازندران قریب به دو سده از نفوذ و تسلط کامل عرب‌ها به دور بود و بعد هم تا حدودی استقلال خویش را حفظ کرد و با فرهنگ بیگانه‌ به ستیز پرداخت،بیش‌تر واژه‌های آن دوران(پهلوی)تغییر بنیادی نیافت. » (صفحه‌ی 51) او می‌گوید:«اما در زبان گفتاری،این مرده‌ریگ مانده از کهن،نامگانی(نام‌های)بسیار فراوانی‌ (بسیاری)از گونه‌های بی‌شمار گیاهی،انواع پرندگان،حیوانات،حشرات،خزندگان،آب‌زیان و درختان در طبیعت پرتنوع کرانه‌ی جنوبی دریای مازندران برجای مانده(است)که بعید به‌نظر می‌رسد،بعد از سده‌ی باستان نام یافته باشند."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.