Skip to main content
فهرست مقالات

یک بحث تحقیقی، ادبی و علمی مناسبت نجومی خرگوش با ماه

نویسنده:

(8 صفحه - از 385 تا 392)

کلید واژه های ماشینی : خرگوش، ماه، مناسبت نجومی خرگوش، خرگوش با ماه، جزایر، قمری، داستان، ملک پیلان، جهة حرکت عقربهء ساعت، ختائیان، علم، فارسی، مناسبت فیروز خرگوش بپادشاه پیلان، عربی، جزایر زیر باد، حرکت، مناسبت تنجمی میان خرگوش، اختر، دور، خار، جهة حرکت، خوش‌باوری ملک پیلان، ترکان، اصطلاح، پیلان به شهر خرگوشان، شهر، دور دوازده‌گانه، دور ماه قمری، میان خرگوش با ماه، ترتیب

خلاصه ماشینی: "بنام حیوانی مینامند بعضی از این حیوانات 28گانه اصلا در ایران نمی‌باشد و حتی‌ اسم فارسی و عربی ندارد لکن نام 12 تا ازین 28 حیوان از دیرباز بعجم رسیده‌ و آنها را(أبو نصر فراهی)علیه الرحمه مؤدب بعضی از شاهزادگان غزنوی و معاصر (ابو المعالی نصر الله)صاحب ترجمه فارسی کلیله و دمنه در رسالهء(نصاب)از روی‌ ترتیب چنین یاد میفرماید: موش و بقر و پلنگ و(خرگوش)شمار زین چار چو بگذری نهنگ آید و مار آنگاه باسپ و گوسفند است حساب‌ حمدونه و مرغ و سگ و خوک آخر کار این اسمها با کمی اختلاف در اوراق سغدیان مانویان که از شهر(طرفان) ترکستان چین(بر وزن عثمان)بدست آمده نیز موجودست و هرکدام نام یکی از سالهای دوازده‌گانه ایغوران و ترکان است و هنوز در تقویمهای ملی ما آن سنوات‌ را بعنوان(سیچقان ئیل)و(اودتیل)و(پارس ئیل)الخ قید میکنند چنانچه هذه‌ السنه(1342)سال خرگوش(توشقان ئیل)است. و(خاقانی)علیه الرحمه این مضمون را به از دیگران بیان فرماید و ضمنا اشاره کند بجهة خط رمیان از چپ براست مخالف با جهة خط مسلمانان و گوید: فلک کج‌روترست از خط ترسا مرا در بند دارد راهب‌آسا الخ‌ و(منوچهری)گوید: بنات النعش کرد آهنگ بالا بکردار کمر شمشیر هر قل‌1 (1)برخلاف اشکانیان و ساسانیان و مسلمانان که شمشیرها داشتندی و آنرا از جانب‌ چپ بکمر شمشیر بستندی یونانیان و رومیان(کتاره)یا قدارهء کوتاهی داشتند از(ریماهن) یعنی آهن مغشوش که نه فولاد بودی نه(نرماهن)و آن کتاره را ارجانب راست حمایل بستندی بقیه حاشیه در صفحهء بعد و دیگر گوید: همی برگشت گرد قطب جدی‌ چو گرد بابزن مرغ مسمن‌ بنات النفس گرد او همی گشت‌ چو اندر دست مرد چب فلاخن‌1 و این جمله اشارتست بگردش ظاهری کرهء ثوابت منجمله(بنات النعش) که جهة حرکت او از مغرب است بجنوب آنگاه بمشرق درست برعکس حرکت‌ ظاهری آفتاب که ترتیب و جهة حرکت عقربهء ساعت را از روی حرکت ظاهری‌ او معلوم نموده‌اند."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.