Skip to main content
فهرست مقالات

پنج آموزه اخلاقی در شرح چهل حدیث

نویسنده:

ISC (17 صفحه - از 155 تا 171)

کلید واژه های ماشینی : اخلاق، غرائز، انسان، آموزه‌های اخلاقی، کمال، علم، نفس، فطرت، اخلاق و راههای کمال نفس، حد

خلاصه ماشینی:

"آیا به زن و فرزندت رحم نکردی؟ آیا می پنداری که خداوند، آنچه را پاکیزه است، بر تو حلال کرده و با این حال، ناخوش دارد که از آنها بهره مند شوی؟و آیا تو نزد خداوند، خوارتر از آنی؟ (نهج البلاغه، خطبه 209) گرچه معصومان(ع) با این تفسیر دنیاگریزانه از اخلاق و تهذیب نفس، مخالفت می کردند و می کوشیدند میان کنترل و هدایت غرائز با ریشه کنی آنها تفاوت نهند و خود، الگویی در این زمینه بودند؛ با این همه، نفوذ سایه تفکر بودایی و تصوف پرهیز، بر اخلاق اسلامی سنگینی می کند و همچنان کسان بسیاری، اگر بخواهند آدم اخلاقی را تعریف کنند، بیشتر از تعبیرات منفی استفاده می کنند و چهره ای که از او ارائه می کنند، چهره ای منفی یا حداقل خنثی است؛ حال آنکه غرائز، در نهاد بشر، به عبث سرشته نشده اند و در نظام خلقت و در نهاد بشر ـ که بهترین آفریده بهترین آفریدگار است ـ «هر چیز به جای خویش نیکوست». اگر این قوه شریفه در حیوان نبود، از ناملایمات طبیعت دفاع نمی کرد و دستخوش زوال و اضمحلال می گردید؛ و اگر در انسان نبود، علاوه بر این، از بسیاری از کمالات و ترقیات باز می ماند؛ بلکه حد تفریط و نقص، از حال اعتدال نیز از مذام اخلاق و نقایص ملکات شمرده شود که بر آن، مفاسدی بسیار و معایبی بی شمار مترتب گردد؛ از قبیل ترس و ضعف و سستی و تنبلی و طمع و کم صبری و قلت ثبات ـ در مواردی که لازم است ـ و راحت طلبی و خمودی و زیربار رفتن و انظلام و رضای به رذائل و فضایح که پیش آید برای خود یا عایله اش، و بی غیرتی و کم همتی."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.