Skip to main content
فهرست مقالات

برخورد آرا و اندیشه ها

نویسنده:

(4 صفحه - از 114 تا 117)

کلید واژه های ماشینی : طالبوف، مشروطه، غرب، دین، قانون، زنجیر عدل انوشیروان، شعر، ایران، مذاهب، هنری

خلاصه ماشینی: "طالبوف از معدود روشنفکرانی است‌ که به غرب،با دیدی نقادانه می‌نگرد و از این لحاظ جالب توجه است که ضمن تمجید و تجلیل از تمدن غربی و شیفتگی نسبت به‌ وجوه مثبت آن؛از برخی نکات مربوط به‌ غرب انتقاد نیز می‌کند و می‌توان گفت، مبلغی است نقاد. نوعی‌ نگرش این جهانی به دین دارد و پیوسته آنرا مخالف رکود و کاهلی و موافق ترقی و معیشت معرفی می‌کند:«کتابهای آسمانی‌ و اندرزهای پیامبران فقط تحصیل معاش و حفظ وجود است و هیچ اندرزگری ما را به‌ کاهلی و تنبلی و بی‌غیرتی و دست روی‌ دست گذاشتن... » طالبوف برخلاف آخوندزاده به هیچ‌وجه‌ معتقد به دین‌زدایی از صحنه زندگی جدید نیست چرا که دین را-بطور عام-با سعادت‌ و ترقی متعارض نمی‌داند بلکه چنانکه‌ دیدیم،حکمت و اساس مذاهب الهی را تأمین و بهبود معاش و منش بشر می‌پندارد؛ لیکن با مشاهده و درک برخی چالشهای‌ «عارضی»(و نه ذاتی)دین و تجدد، مذهبیون را به اجتهاد مستمر در دین و سعی‌ تمام در تطبیق اسلام با علم و عقل دعوت‌ می‌کند:«البته اصول شرایع به جای خود محفوظ است اما هر دوره‌ای به مقتضیات‌ زمانه تغییر می‌پذیرند. به این نکته،عنصری هزار سال پیش‌ خیلی بهتر در یک بیت به روانی اشاره کرده‌ است: زبان من به مثل ابر و شعر من مطر است‌ چو رفت،باز نیاید به سوی ابر،مطر (دیوان عنصری،چاپ محمد دبیر سیاقی،تهران، 1342،ص 68) *بله،شعر از شیداست نیما بیهقی-تهران‌ آقای سید احمد خوشبین از بروجرد در صفحه‌ی 91 حافظ 31 به حق مچ‌گیری‌ کرده و نوشته بودند که شعر«در خم زلف تو پابند جنون شد دل من»از میرزا علی اکبر شیداست نه از ایران الدوله‌ی جنت."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.