Skip to main content
فهرست مقالات

نماد و نمود نام علی (ع) درهنر فلز کاری صفویه و قاجار

نویسنده:

(10 صفحه - از 76 تا 85)

کلیدواژه ها : صفویه ،قاجار ،امام علی(ع) ،فلزکاری ،مضامین مذهبی

کلید واژه های ماشینی : صفوی ،هنر ،قاجار ،دوره صفوی ،کتیبه‌های ،نام علی ( ع ) ،تزیینات ،هنر فلزکاری صفویه و قاجار ،فلزکاری ،امام ،فلزکاری صفویه و قاجار ،هنر فلز ،مضامین ،خط ثلث ،هنر فلز کاری صفویه ،ایران ،فولاد ،امام علی ،خط ،تصویر ،فلز کاری صفویه و قاجار ،دوره قاجار ،مضامین خطنگاره‌های فلزکاری صفویه ،دعای نادعلی ،هنر ایرانی ،کتیبه‌نگاری فلزکاری در دوره‌ی صفوی ،دوره‌ی صفویه ،خطنگاره‌های فلزکاری صفویه و قاجار ،مورد هنر فلزکاری صفویه ،موزه

زیبایی و ارزش هنر اسلامی تا حدودی‌ به فلزکاری و تزیینات آن بستگی دارد.از آن‌جایی‌ که هنر ایرانی بر مبنای تزیینات استوار شده است.کتیبه‌نویسی بر روی اشیای‌ فلزی،به عنوان یکی از ارکان اصلی تزیینات به شمار می‌آید.تزیینات کتیبه‌نگاری‌ فلزکاری در دوره‌ی صفوی و پس از آن در زمان قاجار،خلق تفاهمی است میان هنر و مذهب که‌ می‌توان تنها در نبوغ هنری و معنوی ایرانیان جست‌وجو و در آثار بسیار بر جای‌مانده از ادوار تاریخی‌ مشاهده کرد. در میان مضامین مذهبی به کار رفته در کتیبه‌های آثار فلزی این دوران،ذکر نام علی(ع)و یا وجود نام ایشان در کنار الله و محمد،هم‌چنین دعا در مدح دوازده امام و قسمت‌هایی از دعای پرفیض نادعلی به منظور مددجویی از ایشان،از جمله مضامینی است که نه‌ تنها گویای ارادت به این امام همام است،بلکه مستقیما گرایش به مذهب تشیع را نزد ایرانیان متجلی می‌سازد. در این مقاله سعی شده است علاوه بر توضیح اجمالی در مورد هنر فلزکاری صفویه و قاجار،مضامینی که به حضور نام علی(ع)در تزیینات کتیبه‌ نگاری فلز پرداخته شده با ذکر نمونه‌هایی مورد بررسی قرار گیرد. اهداف: -بررسی تفاوت‌ها و شباهت‌های نگارگری نام علی(ع)در مضامین خطنگاره‌های فلزکاری صفویه و قاجار. -بررسی تأثیرگذاری شرایط سیاسی و فرهنگی و هنری دوران‌های مورد بحث در بکارگیری مضامین شیعی سؤالات: -حضور نام مبارک علی(ع)با چه مضامینی در هنر فلزکرای تجلی یافته است؟ -نوع گرایش مضامین دوره صفویه با قاجاریه چه تفاوت‌ها و شباهت‌هایی داشته است؟ روش تحقیق:توصیفی و تحلیلی و تاریخی.

خلاصه ماشینی:

"در میان مضامین مذهبی به کار رفته در کتیبه‌های آثار فلزی این دوران،ذکر نام علی(ع)و یا وجود نام ایشان در کنار الله و محمد،هم‌چنین دعا در مدح دوازده امام و قسمت‌هایی از دعای پرفیض نادعلی به منظور مددجویی از ایشان،از جمله مضامینی است که نه‌ تنها گویای ارادت به این امام همام است،بلکه مستقیما گرایش به مذهب تشیع را نزد ایرانیان متجلی می‌سازد. خط تزیینی که به دست استادان زبردست،چندین قرن ساخته‌وپرداخته‌ شده بود،نه تنها میدان را برای هنرمندان و مبتکران ادوار بعد تنگ نمی‌کرد،بلکه تحت لوای نام امیر المومنین و حسی که هنرمند شیعی را از دیگر مذاهب برتری داده و متمایز کرده بود،زمزمه‌ی دوستی میان هنرمندان و حب علی ابن ابیطالب بیش از پیش در هنر دخالت یافت و بر کتیبه‌های‌ فلزکاری پس از دوره‌ی صفویه استوار و مزین گردید. این دو اثر از لحاظ خط،نوع قرار گرفتن دعا و حتی طریقه‌ی نگارش نام دوازده امام هیچ اختلافی ندارند و فقط بر روی نمونه‌ی قبلی،نام دوازده‌ امام بر دایره‌ی بزرگتر کف دست نگارش شده و در دایره‌ی کوچک میانی چهار بار تکرار«یا غفار»مشاهده می‌شود،در حالی که در تصویر 8 یکی (به تصویر صفحه مراجعه شود)تصویر 13:مرکبدان،مدح دوازده‌ امام،دعای نادعلی،خط ثلث،دوره‌ی‌ صفوی،موزه ویکتوریا و آلبرت. نمونه‌ی دیگری که قسمتی از دعای نادعلی بر روی آن نقش بسته است،گلدان فلزی متعلق به دوره‌ی صفوی است(تصویر 14)که کره‌ی بدنه (به تصویر صفحه مراجعه شود)تصویر 19:قندیل برنجی،دعا در مدح امام علی،نادعلی،دعای دوازده امام، خط ثلث،دوره صفوی،موزه ملی ایران."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.