Skip to main content
فهرست مقالات

تلفظ «های بیان حرکت» در قافیه

نویسنده:

(2 صفحه - از 20 تا 21)

کلید واژه های ماشینی : تلفظ ،پسوند ،فارسی ،تکواژ ،جام ،واژه‌ها ،مطابق تلفظ امروزی ،جامه ،بیان حرکت ،چینه ،واژه‌های مختوم ،حذف ،واژه‌ها قافیه ،شمع گشت پروانه ،ضرورت نشان‌دادن مصوت ،فارسی میانه ،ثبت ،در قافیه ،صحیح ،با کسره ،تحول زبان فارسی ،قافیه‌ی مصراع دوم ،متون درسی ،تحولات بعدی زبان ،حرکت فتحه ،با فتحه ،فتحه‌ی آخر تلفظ ،واژه به اصل ،تاریخ زبان فارسی ،فارسی جدید

در قافیه،اگر مطابق تلفظ امروزی،کلمه‌ی«پروانه»را با کسره بخوانیم،قافیه‌ی مصراع دوم را صحیح نیست با کسره بخوانیم: «پروا،نه» 2.در فارسی میانه،این‌گونه کلمات با پسوند؟؟؟گ یا؟؟؟ک‌ (ag,ak) ساخته و نوشته می‌شدند.اما در تحولات بعدی زبان، پسوند«گ»یا«ک»حذف شد:دیدگ؟؟؟دید؟؟؟دیده 3.ضرورت نشان دادن مصوت‌ ẓaẒ در خط،موجب شد از نویسه‌ی«ه»برای ثبت آن استفاده شود. 4.واژه‌های مختوم به های بیان حرکت،اگر با تکواژ دیگری مانند«ان علامت جمع»همراه شوند،هنگام اضافه شدن این‌ تکواژها،واژه به اصل خود باز می‌گردد. جامگ؟؟؟جام؟؟؟جامه+ان-جامگان. 5.بهتر است هرگاه در متون درسی این واژه‌ها قافیه قرار گرفته باشند،آن‌ها را با فتحه بخوانیم.

خلاصه ماشینی:

"در این‌ صورت«گ- g »که طبق قواعد یاد شده‌ حذف شده است،دوباره به عنوان‌ صامت میانجی برمی‌گردد و در حقیقت‌ واژه به اصل خود باز می‌گردد: در اشعار منوچهری نیز این‌گونه‌ واژه‌ها هنگام گرفتن پسوند یا تکواژی‌ دیگر،به اصل خود بازگشته‌اند: شانگکی ز آبنوس،هدهد بر سر زده است‌ بر دو بناگوش کبک غالیه‌ی تر زده است ** نار ماند به یکی سفر گک زیبا آستر دیبه‌ی زرد ابره‌ی آن حمرا بدین ترتیب،بهتر است هرگاه در متون‌ درسی،این واژه‌ها قافیه قرار گرفته‌ باشند،آن‌ها را با فتحه بخوانیم: *چراغ روی تو را شمع گشت پروانه‌ مرا ز حال تو با حال خویش پروا،نه «حافظ» پروانه:پروان‌ parva?na? نظیر:«بدوازده(به‌ دوازده)بوی(به وی)بخدای(به خدای) بدل‌ها(به دل‌ها)»6 هدف از بیان این مطالب آن نیست که‌ واژه‌های مختوم به«ها»را همیشه مفتوح‌ بخوانیم؛بلکه منظور آن است که حداقل‌ در موارد استثنایی که این واژهها در قافیه‌ به کار رفته‌اند،آن‌ها را به صورت مفتوح‌ بخوانیم و برای دانش آموزان نیز پیشینه ی‌ آن را توجه کنیم تا با قافیه ی مقابل آن نیز مطابق باشد: «چراغ روی تو را شمع گشت پروانه‌ مرا ز حال تو با حال خویش پروا،نه» زیرنویس (1)."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.