Skip to main content
فهرست مقالات

رزق در مثنوی معنوی

نویسنده:

(12 صفحه - از 72 تا 83)

کلید واژه های ماشینی : رزق، رزق در مثنوی معنوی، مولانا، نان، توکل، گاو، طلب، رزق در مثنو، آسمان، قرآن کریم

خلاصه ماشینی:

"(14،ص 216) خر در پاسخ به روباه کوشش برای طلب نان را به ضعف توکل منتسب‌ می‌کند و به صبر فرا می‌خواند: گفت:از ضعف توکل باشد آن‌ ورنه بدهد نان کسی که داد جان‌ هر که جوید پادشاهی و ظفر کم نیابد لقمه‌ای نان ای پسر دام و دد جمله همه اکال رزق‌ نه پی کسب‌اند و نه حمال رزق‌ جمله را رزاق روزی می‌دهد قسمت هر یک به پیشش می‌نهد رزق آید پیش هر که صبر جست‌ رنج کوششها زبی‌صبری توست‌ (6،دفتر 5/بیت 2392-2388) (درباره رزق‌جویی از رزاق حقیقی،که خوی اهل توکل است،نگاه کنید به‌ فصل دوم،بند 2-3) در این معنا که«رزق آید پیش هر که صبر جست»در شرح دکتر شهیدی‌ (9،ج 9،ص 354) حدیثی از بحار الانوار نقل شده است: «لو ان ابن آدم فر من رزقه کما یفر من الموت لا درکه رزقه کما یدرکه‌ الموت» (10،ج 100،ص 33،از جامع الاخبار) مولانا در فیه ما فیه ضمن معنا کردن دو بیت عربی می‌فرماید: «به درستی که من دانسته‌ام قاعدهء روزی را و خوی من آن نیست که به‌ گزافه دودو کنم و رنج برم من،بی‌ضرورت،به درستی که آنچ روزی منست از سیم و از خورش و از پوشش و از نار شهوت چون بنشینم بر من بیاید من چون‌ می‌دوم در طلب آن روزیها مرا پر رنج و مانده و خوار می‌کند طلب کردن اینها و اگر صبر کنم و به جای خود بنشینم بی‌رنج و بی‌خواری آن بر من بیاید زیرا که آن روزی هم طالب منست و او مرا می‌کشد چون نتوان مرا کشیدن او بیاید چنانک منش نمی‌توانم کشیدن من می‌روم،حاصل سخن این است که به کار دین مشغول می‌باشد تا دنیا پس تو دود. به هر حال مولانا همواره در رفع این شبهه؛که توکل،ملازم با تعطیل تلاش است؛با ابیات و اشارات گوناگون،روشنگری می‌کند: طبل خواری در میانه شرط نیست‌ راه سنت کار و کسب کردنی است (6،دفتر 5/بیت 2424) اگر چه مفهوم«کسب»نیز در فرهنگ تفکر اشعری با معنای‌ (به تصویر صفحه مراجعه شود) رزق‌ در مثنوی‌ معنوی‌ @مولانا بر آن است که‌ قوت اصلی بشر نور خداست و همت انسان‌ باید مصروف طلب این‌ رزق حقیقی شود زیرا «رزق جسم»مقدر است و خواه ناخواه،حتی به‌ اکراه و اجبار حسن نصیب‌ انسان می‌شود."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.