Skip to main content
فهرست مقالات

مشت در نمای درشت

نویسنده:

(9 صفحه - از 20 تا 28)

کلید واژه های ماشینی : سینما، تشبیه، شعر، فارسی، مونتاژ، مشبه، ادبیات، تصاویر، سبک، اشکبوس

خلاصه ماشینی:

"در اشعار این دوره که بی‌شباهت به فیلمهای دوران نوباوگی سینما نیست هم به سبک‌ سینمایی که در آن مونتاژ نماها و چسباندن ذ به ش رایج‌ترین شیوة تشبیه است، شاهد تشبیهات مفصلی هستیم که غالبا یک محسوس به محسوسی دیگر و با ذکر وجه شبه و ادات تشبیه، مانند می‌شود: یارم سپند اگرچه بر آتش همی فکند از بهر چشم تا نرسد مر ورا گزند او را سپند و آتش نایدهمی به کار با روی همچو آتش و با خال چون سپند (حنظلة باد غیسی) مرغی است خدنگ، ای عجب دیدی مرغی که شکار او همه جانا! !» فی‌الواقع بر روی مشبه‌ها به گونه‌ای «زوم» کرده است و در نهایت تصویر درشتی از کفة اول تشبیه پیش چشم خواننده ترسیم می‌کند و سپس از مشبه‌به‌ها به تفصیل نشانه‌هایی می‌آورد که به تجسم هر چه صحنة مورد نظر بر پردة ذهن و ذوق خواننده می‌انجامد: گل زرد و گل خیری و بید و باد شبگیری ز فردوس آمدند امروز سبحاهن الذی ا‌سری یکی چون دو رخ وامق، دوم چون دو لب عذرا سیم چون گیسوی مریم، چهارم چون د‌م عیسی گل زرد (مشبه) = دو رخ و امق (مشبه‌به) گل خیری و بید (مشبه) = دو لب عذرا (مشبه‌به) باد شبگیری (مشبه) = د‌م عیسی (مشبه‌به) بنالد مرغ با خوشی، ببالد مورد با کشی بگرید ابر با معنی، بخندد برق بی‌معنی یکی چون عاشق بیدل، دوم چون جعد معشوقه سیم چون مژة مجنون، چهارم چون لب لیلی تشبیهات پی‌درپی منوچهری،‌گویی نماهای حساب‌شده آیزنشتاین است که با تبعیت از ریتم مونتاژ در یکدیگر ادغام می‌شود و تأثیر تازه‌ای را به وجود می‌آورد: نالیدن مرغ (مشبه) = نالیدن عاشق بیدل (مشبه‌به) بالیدن گیاه مورد (مشبه) = جعد معشوقه (مشبه‌به) گریة ابر (مشبه) = مژة مجنون (مشبه‌به) خندیدن برق = لبخند لیلی (مشبه‌به) پیوستگی ذاتی و تجانس ماهوی طرفین تشبیه در تشبیهات منوچهری سخت شایان توجه است: بسان چاه زمزم است چشم من که کعبة وحوش شد سرای او سحاب او بسان دیدگان من بسان آه سرد من صبای او..."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.