Skip to main content
فهرست مقالات

هستی و چیستی شناخت در فلسفه حکیم سبزواری

نویسنده:

(5 صفحه - از 29 تا 33)

کلید واژه های ماشینی : اثبات هلیت بسیطه وجود ذهنی، الذهن، جود ذهنی، اثبات، اثبات هلیت مرکبه وجود ذهنی، هلیت مرکبه وجود ذهنی، ماهیت، الوجود الذهنی، نظریه اشباح، تجرید

خلاصه ماشینی: "با روشن شدن این مطلب،پرسشهای زیر در این‌ مقاله مطرح و مورد بررسی قرار می‌گیرند: 1-اگر مقام اثبات هلیت بسیطه وجود ذهنی غیر از مقام اثبات هلیت مرکبه آن است،آیا هر دو مقام محتاج‌ دلیل و برهان است یا فقط هلیت مرکبه آن؟ 2-در صورتی که هر دو مقام محتاج دلیل و برهان‌ هستند،آیا هر مقام مقتضی دلایل و برهانهای خاص‌ خود است،به نحوی که ادله اثبات یک مقام به کار اثبات مقام دیگر نمی‌آید؟ به دیگر سخن،اگر دلایلی هست که مفاد هلیت‌ بسیطه وجود ذهنی را ثابت می‌کند،آیا این دلایل متحد- الماهیه بودن وجود ذهنی با وجود خارجی را نیز اثبات‌ می‌کند یا خیر؟ 3-آیا ادله سه گانه‌ای که سبزواری در مبحث وجود ذهنی از«شرح منظومه»آورده است،در اثبات هلیت‌ بسیطه وجود ذهنی است یا هلیت مرکبه آن؟و با توجه‌ به اینکه وی خود محل نزاع و مدعای بحث را اتحاد ماهوی وجود ذهنی با وجود خارجی تعیین کرده است، آیا همه یا برخی از آن ادله سه گانه در اثبات این مدعا کفایت دارند یا نه؟ به نظر نگارنده،سبزواری به پیروی از برخی حکیمان و متکلمان پیش از خود که در باب وجود ذهنی تفکر و اندیشه ورزی داشته‌اند،به هنگام اقامه ادله وجود ذهنی‌ بین این دو مقام خلط کرده و با آنکه خود در تحریر محل نزاع،مدعای اصلی و برتر بحث را هلیت مرکبه‌ وجود ذهنی اعلام کرده،اما ادله‌ای را نقل فرموده که به‌ ظاهر در اثبات هلیت مرکبه نا کافی و تنها برای اثبات‌ هلیت بسیطه کافی و سودمندند."

صفحه:
از 29 تا 33