Skip to main content
فهرست مقالات

القیم الإسلامیة تکلیف أخلاقی أم إلزام شرعی؟

نویسنده:

ISC (29 صفحه - از 151 تا 179)

کلید واژه های ماشینی : قیم، القیم، کانت، القیمة، قیمة، ذاتها، الذات، التشریع، دین، بها

خلاصه ماشینی:

"1- دائرة الالزامیات ان من یتقصی ببصره فی فلسفة الحلال والحرام والغایة من تشریع المامورات والمنهیات فی الاسلام لیقف، فضلا عن‌مجلو حکمة الابتلا المتمثلة دونما حصر فی قیاس درجة الطاعة او العصیان، والبعد التعبدی فی تقریر الاحکام‌والتکالیف علی قلتها، علی نحو مرعی فیه ا اقصاه جانب الرفق والتخفیف ورفع الحرج والتیسیروسعة الاقتدار وما رادف معانی الرحمة التشریعیة التی ظفرت مستقلة بمنتها خاصة خیر امة اخرجت للناس،لیقف علی ان نظام الحل والحرمة واشمل منه ما تعلق بالاوامر والنواهی عموما لا یقتطع من مساحة الشریعة الا حیزاصغیرا، وهو الحد الادنی الذی دونه تهدر مصالح الناس بدءا بالمکلفین، ولا یستتب امنهم، ویختل اجتماعهم، ویفسدعمرانهم. فما الذی یجعل هذه الوازعیة تصدر تحدیدا من عین الذات تبرعا لا من التکلیف المنزل حکما؟ ذاتیة القیم لا جرم ان ذلک ناشی‌ء عن الهام فطری وتربیة، وعن فعل مناخ روحی وصوغ تعالیم موصولة بقیم تجعل الالزام الخلقی‌قانونا ایجابیا، لا یقوم فی الاسلام علی اساس شکلی للحکم الذی یقرره، وانما ینبنی علی معیار موضوعی یحیل علی‌جوهر الواجب نفسه، بحیث یرشد الی کیفیة العمل، بل الی قیمته الذاتیة. افلا تکون بعد ذلک مثل هذه القیم مستجمعة بالکلیة یا تری لعناصر الموضوعیة فیها کملا حین لا یعتد فی الاحالة‌علیها نظریا وعملیا بغیر الجوهر فیها؟ ان الادراک العمیق لهذه السمات الفارقة یجعلنا نلغی علی صعید آخر یخدم تسلسل التحلیل فی نسیج القیم الاسلامیة‌الذی نحن بصدده ان ((الواجب)) یقوم علی فکرة ((القیمة)) المستمدة من ((مثل اعلی)) وان ((العقل)) و ((الوحی)) مظهران‌لتلک الحقیقة الاساسیة التی تعد المصدر الحقیقی ((للالزام الاخلاقی))."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.