Skip to main content
فهرست مقالات

مشروعیت حکومت و جایگاه مردم از منظر نهج البلاغه

نویسنده:

کلیدواژه ها : و ،حکومت ،مشروعیت ،نهج البلاغه ،مشروعیت حکومت ،حضرت علی(ع) ،رعایت شان مردم حقوق متقابل حکومت و مردم

کلید واژه های ماشینی : مشروعیت ،حکومت ،خلافت ،مشروعیت حکومت و جایگاه مردم ،مردم ،مشروعیت حکومت ،سیاسی ،حق ،دولت ،نهج‌البلاغه ،اعمال قدرت ،اعمال قدرت سیاسی ،خدا ،جایگاه مردم از منظر نهج‌البلاغه ،عدالت ،حضرت امیر ( ع ) ،اسلامی ،مطهری ،امامت ،قدرت سیاسی ،حاکمیت ،مبنای مشروعیت قدرت سیاسی ،قدرت ،مشروعیت سیاسی ،شایستگی ،حضرت علی ( ع ) ،امر خلافت و امامت ،دینی ،پیامبر ( ص ) ،امامت و خلافت

مهمترین ویژگی دولت،اعمال قدرت سیاسی در عرصه‌ی فراگیر زندگی سیاسی است همراه با حق اعمال فشار یا احتمال کاربرد زور. واضح است که این اعمال زور نیاز به توجیه دارد.بحث اصلی این‌ است که ریشه‌ی این اعمال قدرت در کجاست؟لذامشروعیت‌ دولت،کلیداصلی درک این معناست؛چون دولت مشروعیت دارد شهروندان ملزم به تبعیت از آن هستند و...حال در این مقاله سعی بر این است که با تکیه بر سیره‌ی نظری و عملی امیر المؤمنین علی(ع) مبنای مشروعیت قدرت سیاسی مورد بررسی قرار گیرد و تبیین گردد که‌ آن حضرت چه برداشتی از مشروعیت حکومت و جایگاه مردم در آن‌ دارند و...

خلاصه ماشینی:

"اشاره‌ی حضرت به 52 سال گذشته که برحسب ظاهر،مردم به ایشان‌ رجوع نکرده بودند و آن را هم جزو حق غصب شده‌ی خود می‌داند،کاملا نقش مردم را در مشروعیت بخشی حکومت نفی می‌کند و بر همین اساس‌ برخی از مفسرین نهج البلاغه معتقدند اضافه‌ی«روز»به«مردم»در آخر خطبه‌ی ششم(حتی یوم الناس هذا)اشاره به این است که حضرت‌ می‌خواهد بفرماید که؛آن روز که تنها بودم و مردم به من رجوع نکرده بودند، حقم را ضایع کردند و امروز نیز که مردم با اصرار تمام با من بیعت کرده‌اند، باز هم می‌خواهند حقم را سلب کنند. موضوع وظایف و کارویژه‌های‌ (Functions) حکومت نسبت به مردم در موارد متعددی در نهج البلاغه مورد تأکید حضرت امیر(ع)قرار گرفته که‌ بسیار جدی و قابل تأمل است؛به گونه‌ای که حضرت با یک نگاه معرفت‌ شناختی دقیق،این نوع وظایف را از موضوع مشروعیت حکومت تفکیک‌ کرده و هر یک را در جایگاه خاص خود قرار داده است: 1-حکومت،وسیله است نه هدف یا طمعه:حضرت،حکومت و زعامت را به عنوان یک پست و مقام دنیوی و به عنوان ایده‌آل و هدف‌ زندگی،به شدت تحقیر می‌کند و آن را به اندازه‌ی پشیزی ارزش‌ نمی‌گذارد1و به تعبیری،حکومت را مانند سایر مظاهر مادی دنیا،از استخوان خوکی که در دست انسان خوره‌داری است،بی‌مقدارتر می‌شمارد،2اما همین حکومت را در مسیر اصیل و واقعیش به عنوان‌ وسیله‌ای برای اجرای عدالت و احقاق حق و خدمت به جامعه،امری‌ فوق العاده مقدس می‌شمارد و مانع دست یافتن حریف و رقیب فرصت‌ -------------- (1)."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.