Skip to main content
فهرست مقالات

بررسی فرآیند اسلامی کردن دانشگاه ها در ایران (با رویکرد سیاست گذاری فرهنگی)

نویسنده:

ISC (42 صفحه - از 81 تا 122)

کلیدواژه ها : تصمیم‌گیری ،دانشگاه ،دانشجو ،استاد ،محتوای دروس ،اسلامی کردن دانشگاه ،گفتمان سیاستی ،گفتمان ارشادی ،مدیریت دانشگاه ،شناسایی مسائل ،شناسایی راه حل‌ها ،اجرا و اخذ باز خورد ،ارزیابی‌ سیاست‌های اجرا شده ،سیستم آموزشی

کلید واژه های ماشینی : اسلامی ،سیاست‌گذاری ،دانشگاه ،انقلاب ،گفتمان ،شورای عالی انقلاب فرهنگی ،ارزیابی ،دانشجویان ،فرهنگی ،مقام معظم رهبری ،انقلاب اسلامی ،اجرا ،رویکرد سیاست‌گذاری فرهنگی ،گفتمان سیاستی ،ارزیابی سیاست اجرا‌شده ،معارف ،اساتید ،دانشگاه‌ها در ایران ،فصلنامه‌ی دانشگاه اسلامی ،مدیریت ،گفتمان سیاستی و گفتمان ارشادی ،وزارت فرهنگ و آموزش عالی ،دانشگاه اسلامی ،نهاد ،اسلامی‌سازی دانشگاه‌ها ،سیاست‌های اجرایی ،بررسی فرآیند اسلامی ،سیاست‌گذاری عمومی ،اسلامی شدن دانشگاه‌ها ،شورای اسلامی شدن

اسلامی‌سازی دانشگاه‌ها پس از انقلاب)دارد. نکته‌ی دیگر،بررسی دو نوع گفتمان در روند این اسلامی‌سازی‌ است:گفتمان سیاستی و گفتمان ارشادی که طی آن،به بیانات‌ بنیان‌گذار انقلاب اسلامی و سپس مقام معظم رهبری در مورد چگونگی برخورد آنها با مقوله‌ی اسلامی‌سازی دانشگاه‌ها پرداخته‌ است.در نهایت در این مقاله تلاش شده تا پدیده‌ی اسلامی کردن‌ دانشگاه‌ها در ایران بر مبنای مراحل تصمیم‌گیری مورد بررسی قرار گیرد؛ حل‌یابی؛شناسایی راه حل‌ها،تصمیم‌گیری،انتخاب ابزار سیاست‌گذاری،برنامه‌ریزی و تعیین بودجه و آنگاه باز خورد و ارزیابی‌ سیاست اجرا شده.شکی نیست که ارزیابی روند اسلامی کردن دانشگاه‌ها،آنهم پس‌ از گذشت بیش از ربع قرن از انقلاب فرهنگی-سیاسی ایران؛از اهمیت بالایی برخوردار است.مقاله‌ی حاضر با رویکرد سیاست‌گذاری عمومی،درصدد نقد و بررسی پروژه‌ی اسلامی کردن‌ دانشگاههاست. چارچوب مورد استفاده‌ی این تحلیل،الگوی چند مرحله‌ای‌ سیاست‌گذاری عمومی است،چون روند اسلامی کردن دانشگاه‌ها در طی طول زمان و در مراحل مختلف رخ داده است.این مقاله برای‌ روشن شدن فضای مفهومی بحث،به ناگزیر تایخچه‌ی مختصری از مقوله‌ی اسلامی کردن،دانشگاهها را ارائه نموده است که طی آن‌ اشاراتی مفید و مختصر به تاریخچه اسلامی کردن علوم در جهان‌ اسلام؛تاریخچه اسلامی کردن دانشگاه‌ها در ایران(البته روند

خلاصه ماشینی:

"»1 نهاد دیگری که خود را در اسلامی کردن دانشگاه‌ها سهیم می‌دانست‌ دفتر همکاری حوزه و دانشگاه بود،که در تیرماه سال 67 طی نامه‌ای به مدیر مسؤول فصلنامه‌ی دانشگاه اسلامی،ضمن بر حذر داشتن از افراط و تفریط و توجه به بعد روان‌شناختی قضیه،اهم آفات اسلامی شدن دانشگاه‌ها را گوشزد کرد که عبارتند از: الف)توهم«فدا شدن روحیه‌ی علمی و ابداع و ابتکار» ب)توهم«دستوری بودن و تحمیل از بیرون» ج)ظاهرگرایی افراطی در مقابل غفلت مطلق از ظواهر دینی د)گمان«جناح‌بندی‌های سیاسی»به مثابه عامل محرک هـ)تصور«حوزوی کردن دانشگاه»2 به نظر می‌رسد وجود شکاف بین نهاده‌های وابسته به رهبری و وزارت‌ فرهنگ و آموزش عالی که مورد خطاب سیاستی قرار گرفته بود،فرایند -------------- (1). سیاست‌گذاری را کند و از اهداف مقام معظم رهبری(که خواهان تسریع در کارها و دوری جستن از دیوان سالاری مخرب بود)دور می‌ساخت،چنان که‌ می‌بینیم شورای اسلامی کردن دانشگاه‌ها با دو سال تأخیر در سال 7731 تشکیل و ریاست«شورای اسلامی شدن مراکز آموزشی»از سوی ریاست‌ محترم جمهوری(سید محمد خاتمی)به کسی واگذار می‌شود که اصولا مورد پذیرش مراکز حوزوی و نهادهایی که خودشان را متولی اولیه‌ی‌ اسلامی شدن می‌دانند نیست و همین شکاف باعث شد گفتمان سیاستی به‌ معارضه‌ی سیاسی تبدیل گردد. به نظر می‌رسد،تصویری که‌ از وضعیت دانشگاه‌ها شده است،توان سیاست‌گذاری را از مدیران سلب‌ می‌کند،وضعیت دانشگاه‌ها برحسب ارزیابی نهاد در زمینه‌ی عناصر شش‌گانه مرور می‌شود؛بخش قابل توجه اساتید مطابق آرمان‌های اسلام‌ ناب نیستند،سیستم آموزشی بازمانده قبل از انقلاب بوده و اسلامی نیست، مجموعه‌ی شرایط و جامعه به گونه‌ای است که مدیران متشرع را فاقد تحرک‌ و منفعل نموده است،محتوای دروس به ویژه دروس علوم انسانی غیر اسلامی است."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.