Skip to main content
فهرست مقالات

تاریخ شعر فارسی در هند و پاکستان (قرن پنجم)

نویسنده:

(7 صفحه - از 188 تا 194)

کلید واژه های ماشینی : تاریخ شعر فارسی در هند، ایران تألیف آقای دکتر صفا، غزنوی، سلطان مسعود بن محمود غزنوی، هند و پاکستان، تاریخ، لاهور، قرن پنجم، تألیف آقای دکتر صفا ج، قصیده

خلاصه ماشینی:

"فسانه گشت و کهن شد حدیث اسکندر سخن نو آر که نو را حلاوتیست دگر مسجدی مرزوی در چکامه شیوائی فتح سومنات را ستود تا شاه خسروان سفر سومنات کرد کردار خویش را علم معجزات کرد بعقیده آقای محیط طباطبائی«اسلام از راه درهء هیرمند و آمو و ساحل دریای‌ عمان بجلگهء سند درآمد و وحدت عقیده‌ای پس از قرنها جدائی میان دو ملت(ایران و پاکستان)پدید آمد چون مسلمانان که پرچم اسلام را بهند بردند غالبا ایرانی بودند و تأثیر تمدن اسلامی در هند بصورت نفوذ تمدن ایرانی درآمد و آداب و رسوم صنایع و عقاید و روشهای زندگانی ایران بدانجا راه یافت و دست مقتدر غزنویان که دره پنجاب‌ را تا ساحل کاتیاوار(گجرات)و ساحل رود گنگ رسما ملحق بایران کرده بود در انتقال‌ این تمدن بهند سهمی بزرگ پیدا کرد و در مدت کمتر از یک قرن در دره پنجاب کانون‌ جدیدی از شعر و ادب و مظاهر دیگر تمدن ایرانی بوجود آوردند که مسعود سعد سلمان‌ برجسته‌ترین نمایندهء این پیوستگی دو قوم و دو کشور محسوب میشود3» در نیمهء اول سدهء پنجم بعلت محیط ادبی لاهور گویندگان و دانشمندان زیادی‌ از خراسان و ماوراء النهر بجانب لاهور کوچیدند و در انجام تعلیم و تدریس شعر و ادب فارسی‌ (1)-ایضا ج 2 ص 331 (2)-تحول شعر فارسی تألیف آقای زین العابدین مؤتمن ص 7 (3)-مجله هلال شماره مخصوص ص 12 مقاله بعنوان سهم ایران در تمدن پاکستان در مدارس بمنزلهء علوم و فنون متداوله شناخته میشد-جالب این است که پیش از آغاز سدهء پنجم نخستین شاعر نامی از طبقه نسوان در صفحات عربی درهء سند،سخنان‌ دلنشین خود را در زبان شیرین پارسی سروده است-«این شاعر غزل‌گوی قرن چهارم رابعه‌ دختر کعب قزداری است که سخن او در لطافت و اشتمال بر معانی دل‌انگیز و فصاحت و حسن تأثیر معروفست-سوز و لطف غزلهای وی قابل توجه و مورد علاقهء اهل ذوق و خاصه‌ صوفیه بوده‌است-»1 چنانکه قبلا اشاره گردید در زمانی که شعر فارسی در شبه قاره هند و پاکستان‌ توسعه و رواج پیدا کرد،پارسی‌گویانی نیز از آن ناحیه ظهور کردند«-کهن‌ترین‌ مراکز شعر فارسی در این ناحیه لاهور است که از قدیم‌ترین شاعران پارسی‌گوی آنها نکتی لاهوری را ذکر کرده‌اند»2پس از چگونگی پیدایش و گسترش شعر فارسی در شبه قاره اینک بتحقیق و بررسی و سنجش ارزش اشعار یکایک شعرای نامدار آن سرزمین‌ پهناور میپردازیم- نکتی لاهوری:نخستین کسیکه در پنجاب آل سبکتکین بزبان فارسی شعر گفته است،شاعری بوده است لاهوری الاصل بنام نکتی لاهوری-اسم کامل وی‌ ابو عبد الله النکتی الاهوری است وی با سلطان مسعود بن محمود غزنوی‌ معاصر بوده است-عوفی برای اولین بار در تذکره خود از نکتی اسم برده و بعدا صاحبان هفت اقلیم و عرفات العاشقین نیز در تذکره‌های خود از او نام برده‌اند شعر و شاعری نکتی تا اندازه‌ایست که در توصیف نمیگنجد،تنها نمونه شعر نکتی در لباب الالباب عبارتست از یک قصیده و یک قطعه و دو بیت و برای سنجش ارزش اشعار او این‌ مقدار کافی نیست."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.