Skip to main content
فهرست مقالات

دادگستری در ایران از انقراض ساسانی تا ابتدای مشروطیت

نویسنده:

(8 صفحه - از 547 تا 554)

کلید واژه های ماشینی : خلافت ،فقه اسلامی و قوانین رومی ،اسلامی ،قاضی ،ایران ،قضاوت ،کوفه ،سمرقند ،دین ،قوانین ،عرب ،فقه اسلامی ،شهر ،آراء قضات رومی ،مردم ،رأی ،ابوحنیفه ،والیان ،خلافت عباسی ،عراق ،روم اصلی اجرا ،تابعین ،ایران از انقراض ساسانی ،قضات کشورهای تابع امر خلیفه ،کتاب ،دادگستری در ایران ،اجرا ،مردم بصره و کوفه ،کوفه و بصره ،قضاوت بصره و کوفه

خلاصه ماشینی:

"در این صورت باید پذیرفت که برخلاف اصرار خاورشناسان در اینکه فقه اسلامی از سرچشمه قوانین رومی و انحصار داده بودند و در شام و مصر و آسیای صغیر که مدتی دراز پیش از اسلام جزو قلمرو و تصرف آنان بود،رسوم و قوانین خاص مردم بومی‌ آن منطقه اجرا میشد و کسانی که در آن ناحیه بعدها قبول اسلام کردند،روح ایشان از تأثیر به قانون منسوب به ژوستی نین بیزار بود،تا چه رسد که کدنو ظهور ژوستینین منشأ نفوذ و تحویل در قوانین فقهی اسلام شده باشد. جزو اعظم‌ کسانی که متعهد امر خراج و جزیه بودند از خود مردم برگزیده میشدند و تا اواخر صده اول هجری هنوز دفترهای دیوانی در عراق و فارس همه بخط و زبان پهلوی بود و در خراسان دفترهای مالیاتی در آخر عهد امویان به خط و زبان عربی نقل گردید این اقدام‌ که در آن سامان اندکی پیش از قیام ابومسلم برای رفع مشکلات و شکایات مربوط به‌ جزیه و خراج صورت پذیرفت،در دوره ابومسلم با وجود آنکه خراسانیان خود کارگردان‌ دستگاه خلافت عباسی شده بودند بجای رجعت و حفظ صورت سلف،با متابعت از جریان نقل‌ و تبدیل دفاتر و هم آهنگی با دبیران عراقی سود بردند. تحول قضاوت درصده اول و دوم تا اواخر صدهء اول هجری،کسانی از تابعین یعنی مردمی که زمان یکی از یاران حضرت پیغمبر درک کرده و از منبع فیض رسالت بطور غیر مستقیم بهرهء دانش‌ برده بودند،هنوز حیات داشتند و در مسائل شرعی مرجع نیازمندیهای مسلمانان بودند و هر وقت یک قاضی نمیتوانست از کتاب خدا و احادیث منقول و اعمال مروی از رسول، نیازمندی عمل خود را تأمین کند،به یاری تابعین میتوانست از نظریات مخصوص اصحاب‌ رسول،در موارد مختلف استفسار کند و بدین ترتیب مراعات اصل اجماع را درصدور رأی‌ بنماید."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.