Skip to main content
فهرست مقالات

نگاه قرآن به عقلانیت دین

نویسنده:

کلید واژه های ماشینی : عقل، قرآن، دین، معرفت، تعقل، نگاه قرآن به عقلانیت دین، استدلال، حسی، تفکر، گزاره‌های، انسان، احکام، شهودی، نفس، علم، شناخت، شاهد، کتاب، احتمال، تاریخ، اصل، فرضیه، بدیهی، آیات الهی از جهت آیه، آیات قرآن، اصول استدلال علمی و فلسفی، آیاته، معرفت شهودی، گاه قرآن، فراخوان قرآن به تعقل

خلاصه ماشینی: "بنابراین انسان شناخت حسی دارد تا برای گذران امر دنیا به خصایص اشیای محسوس نایل شود و از معرفت عقلی نیز بهره‌مند است تا به‌ امور کلی مادی و غیر مادی دسترسی یابد؛همچنین ملهم به ادراکات عملی است تا با تشخیص مصالح و مفاسد متذکر شود. پس استنتاج احکام عام از آیات فوق یا تعقل یا تفکر که در خود مقدمات نقلی یا تجربی دارد،تنها با استفاده از قضایای بدیهی مضمر و مطوی ممکن است و تا یاری آنها نباشد،چنین استنتاجاتی صورت نخواهد گرفت. بنابراین دعوت قرآن و نیز روایات به تدبر،تفکر و مطالعهء آیات الهی از جهت آیه‌ بودن آنهاست؛گرچه اندیشه در باب طبیعت و غیر آن خود مفید و ارزشمند است. حال اگر کتابی داشته باشیم که هر صفحهء آن بیست‌ سطر و در هر سطر پنجاه حرف وجود داشته باشد،هر صفحه مجموعا یک هزار حرف‌ در خود جای خواهد داد؛بنابراین احتمال تصادفی تایپ شدن یک صفحه از مطالب‌ کتاب،به طور صحیح و منظم،مساوی کسری است با صورت یک و مخرج یک در کنار دو هزار صفر این عدد به قدری عظیم و نجومی است که هیچ کس نمی‌تواند آن را به‌ درستی تصور کند. فیلسوف کبیر علامه طباطبایی در عین حال که وجود خدا را در قرآن امری‌ بدیهی تلقی فرموده‌اند،اما با پذیرش شناخت آیه‌ای می‌فرمایند:با تدبر و تأمل در آیات‌ تکوینی اهلی،می‌توان جهاتی یافت که با انظمام اصول عقلی،دلالت بر ذات پاک خدای‌ سبحان و صفات علیای او خواهد داشت."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.