Skip to main content
فهرست مقالات

چالشی در بدیهیات

نویسنده:

(56 صفحه - از 3 تا 58)

کلید واژه های ماشینی : بدیهیات، قضیه، بدیهی، صدق، یقین، فاز، وجدانیات، تصدیق، اولیات، صدق قضیه، معرفت، جزم، تصور، علم، بداهت، برهان، ساختار، تعریف، ادراکی، نظری، فهم، بدیهیات تصدیقی، استدلال، قضایای تحلیلی، فهم صدق قضیه، قضایای اولی، قضایای تحلیلی کانت، فکر، اصل، قضایای بدیهی

خلاصه ماشینی: "» (25) در جای دیگری از کتاب، بعد از بیان مباحث مبسوطی درباره اقسام بدیهی چنین آمده است: «از آنچه گفته شد دانسته می‌شود که جز قضیه اولیه استحاله اجتماع نقیضین، که قضیه منحصر به فرد از اولیات است، جمیع دیگر قضایا که به عنوان مبادی قیاس برهانی در نظر گرفته می‌شود، از این جهت بدیهی یا غیر کسبی خوانده می‌شوند که زودتر از سایر قضایا روشن می‌شود وگرنه در واقع همه آنها نظری بوده و قابل استدلال می‌باشند. بنابراین بیان مذکور در باب اولی مبنی بر این که اولی قضیه‌ای است که امکان استدلال برای آن نباشد، از تعریف رایج درباره اولی فاصله گرفته است، و اگر مراد جعل اصطلاح در باب اولی باشد، مناقشه در اصطلاح نیست، ولی باز این اشکال بر آن وارد است که اولی بدین معنی نیز منحصر به قضیه استحاله اجتماع نقیضین نمی‌شود زیرا مثلا" قضیه «انسان علم دارد» و قضیه «هر چیزی خودش، خودش است» و مانند آن نیز استدلال ناپذیرند، زیرا آنها نیز همتراز اصل عدم تناقض، در وضوح و خفاء هستند. (92) اگر در صورت مسأله دقت کنیم، در می‌یابیم که «مشکله دیگر ساختار» در واقع در صدد القاء این شبهه است که درست است که شما هم اکنون ادراکاتی دارید، و مدعی هستید که این ادراکات مطابق با واقع است، ولی شما در وضعیت و یا ساختار روحی و فکری حاضر است که چنین درک می‌کنید، از کجا معلوم که در یک ساختار مفروض دیگر نیز چنین ادراکاتی داشته باشید؟ حال که شما در ساختار حاضر چنین ادراکی دارید، نتیجه می‌شود که ادراک شما تابع ساختار کنونی شماست، و قضایایی که شما به آنها تصدیق دارید، لزوما قضایای صادقی نیستند، خواه بدیهی باشند یا نظری."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.