Skip to main content
فهرست مقالات

کانت، اقبال و سطوح معرفت

نویسنده:

مترجم:

(7 صفحه - از 160 تا 166)

کلید واژه های ماشینی : کانت ،معرفت ،شهود ،ادراک ،اقبال و سطوح معرفت ،عارف ،مکان ،تجربه ،حقیقت ،سطح متعارف تجربه ،ذهن ،اندیشه ،زمان و مکان ،اقبال به‌خلاف کانت معرفت ،حسی ،سطح متعارف تجربه مکانی ،بعد الطبیعه ،ادراک حسی ،زمان ،وحدت ،تجربه شهودی بی‌واسطه فهم ،درک ،خدا ،تجربه‌یی ،شئ ،شناخت ،فهم ،تجربه‌ی شهودی ،عقل ،سطوح برتر معرفت

خلاصه ماشینی:

"اقبال با این نظر که زمان و مکان در خارج از ذهن نیستند کاملا موافق است،به نظر وی نه خلاء قایم به اتی که اشیا در آن قرار گرفته باشند وجود دارد،و نه هیچ زمان قایم‌ به ذات،که به صورت خطی فرض می‌شود که بر آن حرکت می‌کنیم. ولی کانت از ذهنی بودن زمان و مکان نتیجه‌ می‌گرفت که تمامی آگاهی‌های ما فقط از نمودهاست؛یعنی از اشیا آن چنان که به‌ چشمان می‌آیند. ولی سؤال این‌ است که«آیا سطح متعارف تجربه تنها سطحی است که از آن معرفت حاصل می‌شود. 5این حالات‌ با توجه به اینکه نسبت به ما بالاتر یا پایین‌تر باشند معنای تازه‌یی به خود می‌گیرند؛در نتیجه مرحله‌یی از تجربه می‌تواند وجود داشته باشد که در آن نه مکان باشد و نه زمان. اقبال قویا معتقد است که علاوه بر سطح متعارف تجربه،سطح دیگری نیز وجود دارد،و آن تجربه‌یی است که از شهود حاصل می‌شود. »11بنابراین،معرفتی که از طریق ادراک حاصل می‌شود پیوسته باید با ادراکات دیگری کامل شود؛ولی با این همه این معرفت باز هم ناقص است. از آن‌جا که تجربه‌ی عرفانی موضوعی عاطفی است به این جهت نباید تصور شود که عارف به هنگام سیر و سلوک خاص خود در هاله ذهنیت خویش فرو می‌رود، بلکه تجربه‌ای او«محتوای ادراکی»دارد و همانند تجربه‌های متعارف ما عینی می‌باشد. برای آنکه از یک شئ معرفت و شناخت عینی داشته باشیم-آن طور که برگسون ما را به این فکر بر می‌انگیزاند-باید خود را از تمامی عناصر و عوامل حافظه عاری سازیم. ولی همان‌طور که متذکر شدیم علاوه بر سطح متعارف تجربه واه‌های دیگری نیز برای شناخت حقیقت وجود دارد."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.