Skip to main content
فهرست مقالات

خمس در کتاب و سنت (4)

نویسنده:

(14 صفحه - از 70 تا 83)

کلید واژه های ماشینی : خمس، جواهر، طلا و نقره، قاموس، آهن، معدن طلا و نقره، فقهاء، فرهنگ معین، معدن کل شیی‌ء، اقرب‌الموارد

خلاصه ماشینی:

"ولی ما در سه نسخه از نهایه چاپ‌ مصر و لبنان و ایران در تفسیر کلمه معدن چنین عبارتی را پیدا نکردیم و علامه‌ همدانی هم در مصباح ص 110 فرموده‌اند عجیب است از صاحب‌ مدارک و متأخرین(بعد از ایشان)که‌ ما به سخنانشان دست یافته‌ایم و آنها از ابن اثیر در تفسیر معدن این عبارت را، نقل کرده‌اند و بدین جهت سخن او را با کلام صاحب قاموس معارض‌ گرفته‌اند... علامه همدانی این معنا را از کلام‌ قاموس نیز استفاده کرده می‌فرماید: ممکن است عبارت صاحب قاموس نیز بدان اشعار داشته باشد زیرا صاحب‌ قاموس می‌گوید:«مکان کل شیی‌ء فیه اصله»و این تعبیر مغایرت بین زمین‌ و آنچه که در زمین اصل و ریشه دارد را می‌رساند و بعید نیست که ادعاء شود این معنا از همه لغویین که چنین‌ گفته‌اند:«ان مرکز کل شیی‌ء معدنه» به دست می‌آید. قبل از علامه رضوان الله تعالی علیه، ابن قدامه متفوای(سال 620)این معنا را اختیار نموده و در مغنی ج 2/617 می‌گوید: «و هو کل ما خرج من الارض مما یخلق فیها من غیرها مما له قیمة- کالذی ذکره الخرقی و نحوه-من الحدید و الیاقوت و الزبرجد و البلور و العقیق‌ و السنخ و الکحل و الزاج و الزرنیق و المغرة و کذلک المعادن الجاریة کالقار و النفط و الکبریت و نحو ذلک»8. و سفید و زرد و سرخ می‌شود(تحفه) 20-مغرة:بالتحریک الطین‌ الاحمر(اقرب الموارد و قاموس)گل‌ ارمنی(فرهنگ معین)سابقا آن را از ارمنستان می‌آوردند ولی امروزه در اطراف اصفهان و نقاط دیگر ایران نیز بدست می‌آید و به همان نام قدیمی گل‌ ارمنی مشهور است(فرهنگ معین در کلمه«گل»مفصلا سخن گفته است) و ظاهر تحفه این است که مغرة گل سرخ‌ است و با گل ارمنی فرق دارد کما اینکه‌ اواخر کلام فرهنگ معین نیز احتمال‌ دو جنس بودن را می‌رساند."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.