Skip to main content
فهرست مقالات

بررسی و تحلیل گذاره های شرطی و شروط صدق آنها در منطق ابن سینا

نویسنده: ؛

بهار و تابستان 1381 - شماره 13 علمی-پژوهشی (24 صفحه - از 27 تا 50)

کلیدواژه ها : گزارة شرطی ،متصله اتفاقیه ،متصله لزومیه ،استلزام مادی ،استلزام اکید ،استلزام‌منطقی ،استلزام معنایی ،شرطی علی ،شرطی خلاف واقع ،جهان کنونی

کلید واژه های ماشینی : شرطی خلاف واقع ،شروط صدق اتفاقیه عامه ،تالی ،شروط صدق ،اتفاقیه عامه ،گزاره‌های شرطی متصله ،لزومیه ،متصلة لزومیه و شروط صدق ،متصله ،گزاره‌های شرطی ،گزارة شرطی ،شرطی متصله ،اتفاقیه ،متصله لزومیه ،شرطی علی ،صدق متصلة لزومیه ،گزارة ،شروط صدق متصله ،لزومیه براساس مقتضیات جهان ،خلاف واقع ،جهان کنونی ،کاذب ،صادق و تالی کاذب ،مقدم صادق و تالی ،حق بودن تالی ،متصلة لزومیه ،منطق ابن‌سینا ،کذب ،گزارة شرطی صادق ،صدق متصله لزومیه

مگاریون و رواقیون درشناسایی ترکیب شرطی تابع ارزشی و شروط صدق آن نقش بنیادین واساسی داشتند و از این جهت درآمدی به منطق جدید محسوب می‌شوند اما به نظر می‌رسد تأثیری بر منطق ابن‌سینا نداشته‌اند. ابن سینا به بحث شرطی‌ها توجه ویژه مبذول داشت و نظریه قیاس‌های اقترانی شرطی را تأسیس نمود. وی گزاره شرطی متصله را به دو نوع اتفاقیه عامه و لزومیه تقسیم نمود و شروط صدق هر یک را مورد بحث قرار داد. بنابر تحقیقی که در این مقاله صورت گرفته است اتفاقیه عامه بر هیچ یک از انوع شرطی در منطق جدید قابل تطبیق نیست. مثال‌های لزومیه نیز بیشتر از نوع استلزام معنائی، شرطی علی و شرطی خلاف واقع است. یعنی ابن سینا به استلزام مادی و استلزام اکید که از نوع استلزام منطقی است نپرداخته و در تبیین شروط صدق اتفاقیه عامه و لزومیه براساس مقتضیات جهان کنونی داوری کرده است نه بر اساس میزان‌های منطقی محض.

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.