Skip to main content
فهرست مقالات

کتاب شناسان مسلمان حاجی خلیفه

نویسنده:

(6 صفحه - از 91 تا 96)

خلاصه ماشینی:

"* در آن ایام یکی از علومی که سخت‌ مورد توجه دانشمندان و اهل‌ تحقیق بوده،نوشتن موسوعات و یا آثاری است که جنبهء دائرة المعارف داشته جامع الشمول محسوب می‌گشت که‌ فی الواقع دو هدف در تألیف این گونه آثار مترتب بوده،اول‌ علومی که در این عصر و دوره رائج و سائق بوده به طلاب و اهل علم عرضه گردد تا در جریان انکشاف دانش‌ها قرار گیرند(نوعی بانک اطلاعاتی)و دوم اینکه روش انقسام‌ علوم نیز مطمح نظر بوده است. )صاحب کتابی است بنام المطالب الا صدر الدین شیروانی(م 1039 ق)کتابی دارد فوائد الخاقانیة و هکذا تا بشکری‌زاده و دیگران مانند خلیفه(کاتب چلبی)صاحب اثر معروف کشف الظنون‌ دانشمندان یاد شده بیشتر به طبقه‌بندی و موضوع‌ علوم توجه داشته‌اند،تا کتاب و کتاب‌یابی. قبل از بحث در پیرامون این‌ بهتر است مختصری از شرح حال وی گفته آید: زندگی‌نامه حاجی خلیفه*(1017-1067 ق) 1658-1659)م،بسیاری از نویسندگان و علمای متأخر ضمن بحث درباره رجال و علماء مفصلا از حاجی‌ سخن گفته‌اند اما وی در دو اثرش،سلم الوصول الی‌ الفحول(4)و میزان الحق لاختیار الاحق(5)به‌ از زندگانی خود اشاره می‌نماید: نام اصلی وی مصطفی،فرزند عبد الله در سال‌ 10 ق)/1609 م)،در استانبول متولد شد،و در میان‌ مدرسه به کاتب چلبی و در میان مأمورین دولتی به‌ حاجی خلیفه مشهور گردیده و پدرش در دستگاه حکومت‌ عثمانی در تشکیلات اندرون(حرم)در قسمت سلاح داری* مشغول بوده است. او فقط به مطالعه و استنساج‌ نمی‌پرداخت،بلکه در هر فرصتی که به دست می‌آورد به‌ مسافرت می‌رفت و ضمن سفر از کتابها و کتابفروشی‌ها دیدار می‌کرد و با علمای هر دیار به صحبت و مناظره‌ می‌نشست و بسیاری از کتب توصیف شده در کشف‌الظنون‌ را در مسافرتی که به دمشق نموده بود بدست آورد،حاجی‌ خلیفه بیان کننده اوضاع علمی و فرهنگی زمان خویش بوده‌ است."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.