Skip to main content
فهرست مقالات

اصول عامه در فلسفه اخص

نویسنده:

(13 صفحه - از 16 تا 28)

کلید واژه های ماشینی : برهان، اصل، هوهویت، اصل هوهویت، قضیه، عقل، علیت، اصل جهت کافی، اصل علیت، عام

خلاصه ماشینی:

"اکنون راه دوم که بر پایهء یافت و شهود عقل نسبت به اصول‌ و قضایا هست،گزارش و شرح و سپس نقد خواهد شد: فولکیه در صفحه 99 همان کتاب این راه را چنین نقل‌ و تقریر می‌کند: 1-از طرفی مشاهدهء امور نفسانی معلوم می‌سازد که‌ همان وضع و حالت فکری موجب تقریر اصل هوهویت است‌ که موجب تقریر اصل جهت کافی یا معقولیت عام و شامل‌ نیز می‌باشد،چنانکه لئون برنشویک نوشته است:«رابطه‌ معقولیت،بالضروره یک رابطه هوهویت است،مقدمات‌ یعنی اجزای ترکیب دهنده و نتائج یعنی اجزای ترکیب‌ یافته باید از لحاظی برای ذهن یکی شده باشد و این خود اقتضای طبیعت ذهن است که برای تأسیس علم پیش از هر گونه تجربه خواستار چنین رابطه‌ای باشد. تبیین نقد بر گونه نخست از راه مشاهده نویسنده در شرح گونه نخست از مشاهده سخنی داشت که می‌توانش به نحو مستقل از متن نقل شده از فلسفه غرب تقریر کرد،بنابر این در تبیین نقد کنونی از آنچه در شرح متن مذکور آمد نگاه را بریده و تنها به خود متن گزارش شده از ما بعد الطبیعه نگاشته فولکیه،صفحه‌ 99 بسنده کرده،چنین گوئیم: 1-محتوای این متن بسی مبهم است و در آن از واژه‌های مشترک و غیر فنی بهره گرفته شده،زیرا این گفته: «همان وضعیت فکری که اصل هوهویت را تقریر می‌کند، اصل جهت کافی را نیز مقرر می‌دارد»گفته‌ای است چند معنا و چند پهلو. بنابر این گزارش و تبیین از محتوای سلبی آیهء یاد شده‌ می‌توان چند قضیه همگانی را بعنوان چند اصل عقلی به گونه‌ زیر تقریر کرد: یک:هر مفروض و انگاشته فاقد برهان حقیقی‌ بطور مطلق با نظر به مطلق واقع اعم(بودش همگانی)فاقد علل وجود و جهت کافی هستی و زمینه آنها است."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.