Skip to main content
فهرست مقالات

نقد اندیشه غزالی در اثبات مبدأ وجود

نویسنده:

کلید واژه های ماشینی : ذات، حق، معلول، صفات، حدوث، فاعل، اثبات، حکما، علت، اشاعره

خلاصه ماشینی: "ما در مباحث گذشته به تمویهات صاحب تهافت جواب دادیم که حکما تا آنجا که عقل نوابغ بشری رسا است حق را تنزیه از صفات امکانیه نموده‌اند و گفته‌اند، اختیار و علم و قدرت و حیات در مبدأ المبادی متصف به وجوب وجود است، لذا در هر صفتی از صفات حق-به اعتبار وجود خارجی نه به حسب مفهوم-باید معانی جمیع صفات موجود باشد، به این دلیل که صفات در عرصه ذات عین ذات حقند و اشاعره کلام ارباب تحقیق *شرح اشارات حکیم قدوسی، طبع الحیدری 1379 هجری قمری، ص 82 را مس نکرده‌اند و صفات خاص انسان را بدون تصرف و تعریه از جهات نقص به حق نسبت داده‌اند. ابو حامد غزالی در این باب به مغالطه حیر آوری پناه برده و بعد از ذکر چند جمله که نقل شد:«و اما الفلاسفه فقط رأوا ان العالم قدیم ثم اثبتوا له مع ذلک صانعا و هذا المذهب بوضعه متناقض لا یحتاج فیه الی ابطال»از جانب فلاسفه-سخنی گفته است که جز جهل و عدم درک مطالب دقیق محملی نتوان یافت. خلاصه بحث آنکه از باب قدم فیض و نفی مدخلیت امکان جهت احتیاج حادث به علت و بیان آنکه ملاک وابستگی مخلوق به خالق حدوث است و فرقه اهل حق و پیروان سلف صالح بر این مسلکند، نتیجه گرفت که حکما(فارابی و رئیس ابن سینا)عاجز از اثبات وجود واجب می‌باشند و دلیل او که به آن استدلال جسته است عدم اعتقاد حکما به اجراء دلائل بطلان تسلسل در علل اعدادیه یا حوادثی که«لا اول لها»حجت الاسلام در این باب محشر به پا کرده است."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.