Skip to main content
فهرست مقالات

مقایسه نظرات پاسکال و شیخ اشراق در مساله شناخت

نویسنده:

کلید واژه های ماشینی : پاسکال، اشراق، شیخ اشراق، عقل، حکمة الاشراق، نظرات پاسکال و شیخ اشراق، شهود، شیخ اشراق در مساله شناخت، سهروردی، حس

خلاصه ماشینی:

"اما شیخ اشراق درست در نقطه مقابل پاسکال قرار گرفته و به معنای دقیق کلمه از فیلسوفان بزرگ محسوب می‌شود که درتمام مباحث و مسائل فلسفه بحث و تحقیق نموده تا جایی که نظریات ابداعی گوناگونی چه در فلسفه نیز از خود به یادگار باقی گذاشته است. (12)5-از ویژگیهای مشترک آنها این است که شهود را نقطه آغازی برای اثبات بی‌واسطه واقعیب و سر منشأ شناخت آن به حساب می‌آورند (13) از نظر آنان شهود باطنی طریقی در مقابل استدلال و بخشی از علم در مقابل علم حصولی(البته از نظر شیخ به معنای دقیق‌تر برای دستیابی به معرفت‌های حقیقی، معرفی شده است. (18)و اما نقاط افتراق این دو شخصیت از این قرار است:1-از آنجا که پاسکال در باره ادراک حسی و عقلی تردید روا می‌دارد و دست آنها را از شناسایی عالم فوق طبیعی و مباحث الهیات کوتاه می‌کند و صریحا می گوید که عقل ما نمی‌تواند در مورد هستی و یا عدم وجود خدا و نیز چیستی او چیزی ادراک کند. 2-قلمرو معرفتهای حسی و عقلی از نظر پاسکال نهایتا در ریاضیات و هندسه و علوم تجربی است و خارج از مرزهای یاد شده حس و عقل کار آیی ندارند، بلکه این دل است که امور مربوط به ما بعد الطبیعه را درک می‌کند. 83-24(18)-مجموعه مصنفات شیخ اشراق ج 3، پیشین، ص 431- 429-447-446 و محمد شهرزوری(1372)شرح حکمة الاشراق، ص 509، و فلاسفه بزرگ، پیشین ص 66-65 و اندیشه‌ها و رسالات، بلز پاسکال(1351)ترجمه رضا مشایخی، ص 433."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.