Skip to main content
فهرست مقالات

جنبش ذاتی طبیعت

نویسنده:

(12 صفحه - از 83 تا 94)

کلید واژه های ماشینی : حرکت ،جوهر ،اسفار ،طبیعت ،ذاتی ،جسم ،ملاصدرا ،حرکت جوهری ،فلک ،مادی ،مقصود ،شی‌ء ،عرض ،اصطلاح ،برهان ،صفت ،قبلیت و بعدیت ،نفس ،زمان ،عقل ،تشخص ،وحدت ،حرکت در جوهر ،مجرد ،ذاتی طبیعت ،حرکت فلک ،صدر المتألهین ،سخن ،قبلیت و بعدیت غیر مجامع ،قبلیت و بعدیت زمانی

خلاصه ماشینی:

"وی می‌نویسد:«وقتی ثابت شد که زمان، مقدار بقای وجود و دوام آن است و دوام وجود نیز صفتی ثبوتی است که لازمه وجود مطلق، بلکه عین وجود در حقیقت احدیت است، از این رو زمان که (*)محی الدین، معتقد است که جهنمیان ایجاد و تحریک دارند ولی نسبت به حرکت آنها سخنی نگفته است. ( **)در نقد این قول گفته‌اند:اگر زمان عین فلک معدل النهار است، پس باید جسم باشد نه جسمانی، چون جسم منحصر به عنصر عالم طبیعت نیست و اجسام فلکی نیز جسمند. (31)و نیز درباره برهان وجود زمان آمده است:اگر دو حرکت را با یکدیگر مقایسه کرده یکی را تندتر و دیگری را کندتر بدانیم، تندی و کندی را با چه چیز سنجیده‌ایم؟و یا در مقایسه قبلیت و بعدیت، چه چیز را با قبلیت و بعدیت مقایسه می‌کنیم؟هر چیزی که ملاک قبلیت و بعدیت است، همان نیز ملاک سنجش سرعت و کندی است. در بیان و نتیجه‌گیری از این برهان نقصی مشاهده می‌شود نویسنده محترم نوشته است:«سخن صدر الدین این بود که چرا حرکت در عرض جایز باشد اما حرکت در 2lجوهر میسر نباشد؟مگر این جوهر نیست که علت حرکت در عرض است، و مکر علت حرکت نباید خود، متحرک باشد؟پس چرا نباید باور کرد که جوهر ذاتا متحرک است؟و اگر قبول کنیم که جوهر ذاتا متحرک است-و این لازمه قبول اصل علیت است-آیا معنایش این نخواهد بود که شی‌ء متحرک، خود بستر حرکت خویش است، یعنی راه و راهرو در اینجا یکی می‌شوند و موضوع و مقوله حرکت وحدت می‌یابند»."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.