Skip to main content
فهرست مقالات

جایگاه قاعده علیت در هستی شناسی عرفانی

نویسنده:

(24 صفحه - از 132 تا 155)

کلید واژه های ماشینی : عرفانی، تشکیک، عرفاء، وحدت، کثرت، ذات، حق، ماهیات، نظریه، ملاصدرا، حقیقت، اصالت، ماهیت، نور، اصالت ماهیت، وحدت وجود، مفهوم، عین، حقیقی، سخن، مصداق، اختلاف، علت، وحدت در عین کثرت، تشکیک در حقیقت وجود، نظریه عرفاء، ممکنات، نظریه وحدت وجود، اصالت وجود، نظریه وحدت وجود عرفانی

خلاصه ماشینی: "» (16) ایشان برای اثبات نظریه‌اش که عرفاء کثرت را به صورت کلی نفی نمی‌نمایند، به تفسیر خاصی از نظریه عرفا درباره وحدت شخصی عالم می‌پردازد و چنین می‌گوید: «اگر بگویی که عرفاء می‌گویند جهان شخص واحد است، من می‌گویم که مرادشان این است که مجموعه ارتباطی که بین اجزاء عالم وجود دارد، عالم را به صورت شخص واحد درمی‌آورد، نه اینکه هر جزئی از عالم فی نفسه، عین جزء دیگر از عالم باشد، مثل زید، با آنکه دارای اجزاء مختلف است، اما به خاطر ارتباطی که بین اجزایش وجود دارد، شخصی واحد است، نه آن که مثلا دست زید عین پای زید باشد، اگر امر چنان باشد که آنها توهم نموده‌اند، پس به نظر آنها چه فرقی بین وجود علمی و وجود عینی اشیاء وجود دارد؟و همچنین چه فرقی میان فیض اقدس و فیض مقدس وجود دارد؟در صورتی که همه آنها به جدی‌ترین صورت معتقدند بین وجود علمی و وجود عینی اشیاء و میان فیض اقدس و فیض مقدس تفاوت وجود دارد و اینها می‌گویند، اعیان ثابته به وجود علمی موجود بودند، سپس به وجود خارجی موجود می‌گردند» (17) ایشان بعد از این توجیهات نظر عرفاء برای تحکیم و تثبیت بیشتر نظر خودش در مورد وجود کثرت می‌گوید: «آگاه باش، اعتقاد به وحدت وجود، بدین معنا که وجود که عین و ذات واجب است در جمیع موجودات سریان دارد، یا با جمیع تعینات متعین می‌گردد و برای وجود مرتبه‌ای خارج از آن تعینات وجود ندارد، هر چند که سخنان عرفاء توهم چنین معنایی را به ذهن متبادر سازد، باز سخنی باطل است."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.