Skip to main content
فهرست مقالات

جایگاه مقولات در منطق ارسطو

نویسنده:

کلید واژه های ماشینی : مقولات، ارسطو، منطق، جوهر، جنس، عرض، مقولات در منطق ارسطو، کتاب، ذات، جوهر و عرض

خلاصه ماشینی:

"گروهی بحث مقولات را بحثی صرفا فلسفی و متافیزیکی می‌دانند و در نظر جماعتی دیگر، شأن اصلی این بحث، شأنی منطقی است:از سخنان شیخ الرئیس در فصل نخست از مقاله اول کتاب مقولات منطق شفاء، چنین به دست می‌آید که باید او را از گروه نخست به شمار آورد. شیخ در همان فصل اول می‌گوید:«و توجه به این مطلب لازم است که تلاش جهت اثبات عدد خاص برای مقولات دهگانه و عدم تداخل آنها در یکدیگر و این که هر یک خاصیتی دارند و نه تای آن‌ها عرض و یکی جوهر است و امثال این مطالب، همگی مأخوذ از علوم دیگرند و[در منطق‌]در حق آنها کوتاهی می‌شود. وی پس از نقل و رد برخی از ادله این باب، دلیل مختار خویش را چنین بیان می‌کند:«دلیل بر این مطلب آن است که لفظ عرض یا دلالت بر«وجود شی‌ء در موضوع»می‌کند، که در این صورت مدلول آن، نسبت شی‌ء با چیزی است که در آن وجود دارد(و لذا ماهیت امر عرضی بیان نشده بلکه صرفا بر نسبت آن با شی‌ء دیگری دلالت شده است)، و یا آن‌که دلالت می‌کند بر این که شی‌ء مزبور در ذات خود به گونه‌ای است که نیاز به موضوع دارد، اما این نیز معنایی عرضی(و خارج از ذات آن شی‌ء)است. ]در مقوله مضاف، پاسخ شیخ آن است که:«بزودی بطلان این قول روشن خواهد شد و در بحث مضاف خواهیم گفت که مضاف حقیقی به نحو حمل جنس(بر انواع خود)بر سایر مقولات حمل نمی‌شود، اما در هر یک از آنها وجود دارد."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.