Skip to main content
فهرست مقالات

وزارت در تاریخ ایران

نویسنده:

(17 صفحه - از 38 تا 54)

کلید واژه های ماشینی : وزارت، وزیر، خلافت، اسلام، ایران، تاریخ، تشکیلات، تاریخ ایران، سیاسی، دیوان

خلاصه ماشینی:

"«فضل‌بن روزبهان»(متوفی 927 ق)قرن‌ها پس از سازمان‌یافتن وزارت در هر یک از دو نظام خلافت و امارت، در توجیه شرعی این ساختار گوید: «وزارت در شریعت عبارت از نیابت سلطنت و خلافت است و وزیر کسی می‌باشد که صاحب ولایت عامه-امام یا سلطان-به او برای رتق و فتق مهمات نیابت دهد و در مصالح امور با او رایزنی کند. پیدایی و حضور در تاریخ ایران پس از اسلام پیش از همه چیز، این سؤال به‌جا است که آیا اساس دیوانسالاری‌ای که به وسیله امیران ایرانی در قرون پس از پذیرش اسلام دایر شد، یک«پیدایش»بود و یا«تداوم»؟در پاسخی کوتاه و روشن می‌توان گفت که بی‌تردید دیوانسالاری دراز و ریشه‌دار ایرانیان در دوران پیش از اسلام، آنقدر ایشان را متبحر کرده بود که حتی پس از اسلام نیز توانستند آگاهیها و تجارب خود را به نظام سیاسی خلافت وام دهند. 50 به هر رو، تشکیلات دیوانی ریشه‌دار به‌سان ابزاری مهیا در دست سلاجقه بوده است که از سوی مورخان، به اوج رسیدن وزارت در تاریخ سیاسی ایران(در همین دوران)به وسیله خواجه نظام الملک وزیر ملکشاه گزارش شده است. (61) اما با این همه، شاید نتوان مرز شناخته شده‌ای را در میان درگاه و دیوان به دست داد و تنها از همراهی سیار گونه بیشتر عناصر درباری در سفرهای سلطان و به جای مانده عمده (*)ناگفته نماند که نظام الملک یک شافعی متعصب بود که شدیدا با شیعیان و اسماعیلیان دشمنی کرد و سر خود را نیز بر سر همین دشمنی بداد."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.