Skip to main content
فهرست مقالات

القواعد الفقهیة/ مفهومها، ممیزاتها، مصادرها، تاریخ تطورها

نویسنده:

(30 صفحه - از 158 تا 187)

کلید واژه های ماشینی : القواعد، القواعد الفقهیة، الأصول، شرع، الأشباه و النظائر، القاعدة، حکم، القاعدة الفقهیة، الأصولیة، الأحکام الشرعیة

خلاصه ماشینی: "قال الحموی فی شرح الأشباه و المراد بها (أی الأشباه و النظائر)المسائل التی یشبه بعضها بعضا مع اختلاف فی الحکم لأمور خفیةP} {Jاعتبار وجود نکتة ثبوتیة فی تأسیس القاعدة:J} ذکر المحقق الشهید،السید محمد باقر الصدر رحمه الله{P1P}:أن القاعدة سواء الأصولیة أو الفقهیة أو غیرهما انما تتقوم بوجود نکتة ثبوتیة واحدة فیها،بحیث یکون ترتب الحکم فیه علی الموضوع بملاک واحد حقیقة-سواء أکان الملاک هو نفس العنوان المأخوذ فی الموضوع أو غیره-فلا یکفی فی تکونها تجمیع الأحکام المتعددة بحسب الجعل تحت عنوان جامع و ابرازها بمبرز واحد،ما لم یکن لذلک العنوان دخل فی ترتب تلک الأحکام علی موضوعاتها. و یرد علی ما ذکره أن القواعد الأصولیة أیضا لها مستثنیات و مقیدات،و قل ما یکون هناک قاعدة فی الأصول تکون مستوعبة لجمیع افرادها من دون أن یکون لها مخصص،بل إن شطرا من المباحث الأصولیة یدور مدار هذه المستثنیات و تشخیص مواردها،فجعل ذلک فارقا بین القواعد الأصولیة و الفقهیة غیر صحیح،و لعل مرادهم من ذلک هو:أن القاعدة الأصولیة تستند إلی ملاک ارتکازی عقلائی معلوم لدینا، و لذلک یکون هو المستند فی معرفة أحکام جزئیاته فی موارد الشک،ما لم یقم دلیل علی خلافه،و هذا بخلاف القواعد الفقهیة،فانها تنشأ من التعبد الشرعی،و لا یعرف المناط فیها غالبا،فلا تجری الا فیما علم دخوله تحتها باطلاق دلیل القاعدة و نحوه."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.