Skip to main content
فهرست مقالات

تحلیل دیدگاه غزالی درباره تقابل میان منطق و امامت

نویسنده:

ISC (16 صفحه - از 5 تا 20)

کلید واژه های ماشینی : غزالی ،منطق ،امام ،بداهت ،قرآن ،خدا ،حکمت ،استدلال ،قواعد ،القسطاس ،تعلیم ،خورشید ،نقد ،تقابل میان منطق و امامت ،قیاس ،بداهت در مقام استدلال ،امامیه ،کتاب ،مقام محتوای قضیه ،مقام بداهت محتوای قضیه ،نور ،اثبات ،علم ،بدیهی ،قرآن کریم ،ابراهیم ( ع ) ،اندیشه امامت ،اندیشه امامت و علم منطق ،میزان اکبر ،اصول

خلاصه ماشینی:

"همچنین در ماجرای تبدیل عصا به اژدها هم امکان فریب وجود دارد و اگر هم فریبی در کار نباشدحد اکثر این است که کار عجیبی است،اما چه لزومی دارد که فاعل کار عجیب حافظ قرآن باشد؟وانگهی اگر کسی بوسیله اژدها شدن عصا ایمان بیاورد باید بوسیله گوساله سامری کافر گردد تیجه غزالی میزان معرفت را در دو قسم(رای،تعلیم)منحصر ندانسته و به قسم سوم یعنی اخذ موازینعقلی از تعالیم پیامبر و قرآن کریم معتقد است و بر این باور است که نه‌تنها معارف دینی بلکه همه‌یعلوم ریاضی،هندسی،پزشکی و حتی علوم قراردادی را نیز می‌توان با این موازین مورد ارزیابی قرار داد. دو دلیلعمده برای تردیدناپذیر بودن قواعدی چون وضع مقدم و رفع تالی می‌توان اقامه کرد: دلیل نخست اینکه هرگونه تردیدی خود مبتنی بر این قواعد است،به عنوان مثال،هرکس درعمومیت قواعد مذکور تردید داشته باشد باید مثال نقضی ذکر کند که مشمول این قواعد نباشد و از آننتیجه بگیرد که قواعد مذکور عمومیت ندارند،ولی ناگفته پیداست که یافتن همین مثال نقض خود برقاعده رفع تالی استوار است«اگر قواعد مذکور عمومیت داشته باشند مثال نقض نخواهند داشت،ولیمثال نقض دارند،پس قواعد مذکور عمومیت ندارند»حال اگر چنین مثال نقضی را بپذیریم قواعدمذکور اعتبار خود را از دست خواهند داد و لذا همین استدلال نیز بی‌اعتبار خواهد شد ولی اگر ایناستدلال معتبر است قواعد مذکور نیز معتبراند. حال که معلوم شد بداهت قواعد استدلال تردیدناپذیر بوده و همگانی است به طرح غزالی بازگشته ومی‌گوئیم بداهت کلام ائمه(ع)برای شیعیان در مقام بداهت محتوای قضیه بوده و هیچ منافاتی بابداهت در مقام استنتاج ندارد،به بیان دیگر،اینگونه نیست که ائمه معصومین(ع)قواعد فطری استنتاجرا کنار گذاشته و قواعد جدیدی پیش نهاده باشند بلکه تعالیم ایشان از نوع قضایای بدیهی بشمارمی‌روند،به عنوان مثال این سخن امام صادق(ع)«زمین هیچگاه از حجت خالی نمی‌ماند»(کلینی،بی‌تا،ص 251)."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.