Skip to main content
فهرست مقالات

این بیت از فردوسی نیست

نویسنده:

(6 صفحه - از 50 تا 55)

خلاصه ماشینی:

"ق)،شاهنامه امیر بهادری،کلاله خاور،شاهنامه انتشارات ایران باستان،چاپ انتشارات امیرکبیر و چاپ دکتر دبیر سیاقی،در داستان سیاوش و به هنگام آماده شدن شاهزاده برای عبور از آتش‌ آزمون،پس از این چهار بیت اصلی: نهادند هیزم دو کوه بلند شمارش گذر کرد بر چون و چند ز دور از دو فرسنگ هر کس بدید چنین جست باید بلا را کلید همی خواست دیدن در راستی‌ ز کار زن آید همه کاستی چون این داستان سر بسر بشنوی‌ به آید ترا گر به زن نگروی (خالقی 2/234/473-476) دو بیت زیر آمده است: به گیتی بجز پارسا زن مجوی‌ زن بدکنش خواری آرد به روی زن و اژدها هر دو در خاک به‌ جهان پاک از این(زین)هر دو ناپاک به 13 و از همین جاست که بیت دوم به عنوان نظر زن‌ستیزانهء فردوسی‌ بر زبان‌ها افتاده و حتی در پژوهش‌های علمی و رسمی نیز راه یافته است‌ در حالی که در هیچ یک از 15 دست‌نویس معتبر و کهن شاهنامه که پایه‌ تصحیح علمی-انتقادی دکتر خالقی مطلق بوده‌اند14و نیز دو نسخه‌ حاشیه ظفرنامه مستوفی(قرن هشتم هـ. شهرت و رواج این بیت به اندازه‌ای بوده و هست که علاوه بر کتاب‌ها،مقالات و مصاحبه‌های علمی،در«شعر»بزرگان و محققان‌ معاصر نیز مورد توجه قرار گرفته است چنانکه برای نمونه مرحوم استاد وحید دستگردی در منظومهء«سرگذشت اردشیر بابکان»ضمن انتقاد از نظر پیشینیان دربارهء زن،از جمله به این بیت هم-با ذکر صورت کامل‌ آن در حاشیه و انتسابش به فردوسی-اشاره کرده‌اند: یکی گوید چون اژدرهای ناپاک‌ همان بهتر که پاک از زن شود خاک 23 دکتر قدمعلی سرامی نیز ظاهرا با قبول انتساب بیت به فردوسی، نپسندیده‌اند که بیتی این چنین از وی باشد-که البته نیست."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.